ضرورت انضباط موضعگیری
سیاست کلی جمهوری اسلامی ایران همواره بر این پایه استوار بودهاست که هیچگاه در امور داخلی هیچ کشوری دخالت نکند.
سیاست کلی جمهوری اسلامی ایران همواره بر این پایه استوار بودهاست که هیچگاه در امور داخلی هیچ کشوری دخالت نکند. ایران نه در امور داخلی کشور دخالت کرده، نه قصد دارد دخالت کند و نه در آینده دخالت خواهد کرد. از نظر جمهوری اسلامی ایران کشورهای مستقل باید در مورد مسائل خود تصمیم بگیرند و این مهم بر عهده دولتهای ملی کشورهاست. در مورد خاص لبنان، همانگونه که همواره توسط مقامهای مسئول جمهوری اسلامی ایران اعلام شدهاست، دولت لبنان با مشورت و صلاحدید مقاومت به هر تصمیم مشترکی که برسند، مورد قبول و تبعیت جمهوری اسلامی ایران خواهد بود.
هرچند ایران تصمیمگیری در امور لبنان را مسئله داخلی این کشور میداند، اما معنایش این نیست که ایران هیچ نظری در مورد مسائل لبنان ندارد. تهران معتقد است که سلاح مقاومت، سلاح ملی بازدارنده برای حفظ سیادت و بازدارندگی کامل لبنان است. تا امروز هم واقعیت میدانی در لبنان اینگونه بودهاست که سلاح مقاومت توانستهاست تمامیت ارضی لبنان را در مواجهه با تجاوز و خصومت دشمنان حفظ کردهاست.
اصولاً مقاومت در لبنان سمبل ملی بازدارنده شناختهشده است. در تازهترین نظرسنجیهایی که از طوایف مختلف لبنانی انجام شدهاست، مشخص شدهاست که اکثریت شهروندان لبنان از حفظ سلاح لبنان حمایت میکنند. علاوه بر این ارتش و مقاومت همواره همافزایی برای حفظ ثبات و امنیت لبنان داشتهاند و هیچگاه در تقابل با یکدیگر قرار نگرفتهاند. ایران به این دو اصل احترام میگذارد و از این موضوع حمایت میکند.
به نظر میرسد که باید بهخصوص در شرایط حساس فعلی، دو گام اساسی را در حوزه اطلاعرسانی و موضعگیری برداریم. مقامهای مسئول در حوزه امنیت ملی و سیاست خارجی بهخصوص دبیرخانه شورای عالی امنیت ملی باید این دو گام را در دستور کار قرار دهند. گام نخست انضباط رسانهای است.
به اعتقاد من باید بیشتر در این حوزه کار شود که در موضعگیری در خصوص مسائل عمده امنیت ملی و سیاست خارجی، رسانهها باید در خصوص موضعگیری و اظهارنظر، بدون اینکه به آزادی بیان خدشهای وارد شود، باید منضبطتر و منطبقتر بر منافع ملی اقدام کنند. گام دوم اینکه مقامهایی که مسئول و ذیصلاح هستند در امور سیاست خارجی اظهارنظر کنند.
به اعتقاد من این مهم بر عهده وزیر امور خارجه و دبیر شورای عالی امنیت ملی است که در مسائل مهم سیاست خارجی، موضع و دیدگاه جمهوری اسلامی ایران را بیان کنند. گاهی افراد و صاحبان اندیشه و قلم اظهارنظرهایی را در خصوص سیاست خارجی و رویکرد کشور انجام میدهند که در چارچوب نظم رسانهای و آزادی بیان میگنجد. اما گاهی در ردههای مختلف نهادهای حکومتی و شخصیتهای منتسب به نهادهای حاکمیتی اظهارنظرهایی مطرح میشود اما به دلیل حساسیت بالا در مسائل سیاست خارجی، اظهارنظر نباید از سوی مقامهای غیرمسئول و فاقد مسئولیت در سیاست خارجی بیان شود.
در همه کشورها این عرف و انضباط وجود دارد که مواضع دولتها در خصوص مسائل بنیادین و حساس سیاست خارجی صرفاً مقامهای مسئول و ذیربط اظهارنظر و موضعگیری انجام میدهند و دیگر مقامها اجازه ندارند در خصوص مسائل مهم سیاست خارجی از جانب نظام سیاسی اظهارنظر کنند. اظهارنظر از سوی افراد غیرمسئول و فاقد جایگاه رسمی در سیاست خارجی میتواند عواقب خطرناکی برای کشور در پی داشتهباشد.
بدون تردید روابط بین کشورها باید تحت مدیریت و سامانه دقیق و حسابشده واحد باشد که مسئولیت آن بر عهده دستگاه دیپلماسی است. دستگاه دیپلماسی مسئول تنظیم روابط خارجی و اظهارنظر و موضعگیری در خصوص مسائل خارجی است. هرگونه اظهارنظری خارج از این چارچوب مخل در روابط با کشورهای خارجی خواهد بود و این موضوع صرفاً به لبنان مربوط نیست.
با توجه به شناختی که من از روابط ایران و لبنان دارم، معتقدم که موضعگیری در خصوص روابط دو کشور باید کاملاً حسابشده و دقیق باشد و در چارچوب سیاستهای رسمی نظام باشد. اگر هم کسی از مقامها و شخصیتهای منتسب به نهادهای حاکمیتی قصد اظهارنظر و موضعگیری در خصوص روابط خارجی کشور دارد، باید در چارچوب سیاست رسمی نظام اظهارنظر کند تا باعث آسیب رساندن به برنامهها و سیاستهای کشور نشود.