پاسخ فارن‌پالیسی به یک سوال: چین چگونه توانسته شوک نفتی را مدیریت کند؟
زونگ‌یوان زویی لیو پژوهشگر مطالعات چین در «شورای روابط خارجی» در مقاله‌ای مفصل درباره چگونگی مدیریت چین بر شوک نفتی ناشی از بحران خلیج فارس نوشته است. این محقق چینی که به عنوان ستون‌نویس نشریه فارن‌پالیسی فعالیت می‌کند؛ در پاسخ به این پرسش که چین چگونه توانسته شوک نفتی را مدیریت کند؛ نوشته که یکی از مهم‌ترین سیاست‌های پکن در این زمینه این بوده که تلاش کرده بارِ و سنگینی این شوک را متوجه پالایشگاه‌ها کند، نه عموم مردم…
به گزارش هم‌میهن آنلاین و به نقل از شفقنا از نشریه فارن‌پالیسی؛ از ماه فوریه که- به قول آژانس بین‌المللی انرژی- «بزرگ‌ترین اختلال عرضه در تاریخ بازار جهانی نفت» به وقوع پیوسته؛ چین به عنوان بزرگ‌ترین واردکننده نفت خام جهان که بیش از ۹۰ درصد وارداتش از طریق دریا انجام می‌شود، برای خرید نفت جایگزین مورد نیازش خود را به تکاپو و آب و آتش نزده است. این کشور حتی تا ماه ژوئن، یعنی چهار ماه پس از آغاز اختلال در عرضه نفت و انرِژی واردات نفت خام خود را به پایین‌ترین سطح در نزدیک به یک دهه گذشته کاهش داده بود. البته چینی‌ها در ماه جولای به تدریج و با رویکردی محتاطانه روند احیای واردات نفت خام خود را آغاز کردند، اما میزان خرید این کشور در ماه‌های اوت و سپتامبر هم‌چنان اندک و بسیار پایین‌تر از سطوح پیش از بحران بود.
توانایی چین در تاب‌آوری طولانی‌مدت در برابر «آزمون فشار» تنگه هرمز نشان می‌دهد که تلاش‌های یک‌دهه‌ای این کشور برای ایجاد عوامل تعدیل‌کننده و ضربه‌گیرهای گوناگون [از جمله سازوکارهای حفاظتی و ذخایر احتیاطی] و هم‌چنین کاهش وابستگی به نفت به‌عنوان سوخت، نقاط حساسِ اقتصادی-اجتماعیِ ناشی از اختلال در عرضه را تغییر داده است.
[نکته مهم‌تر نیز در این میان این که] اگرچه میزان کاهش واردات نفت خام چین در این مدت چشمگیر بوده، اما دولت مستقیماً دستور این کاهش را صادر نکرده بود.
رهبران چین شوک عرضه ناشی از وقایع تنگه هرمز را نه تنها مسئله‌ای در حوزه امنیت انرژی، بلکه چالشی بزرگ برای ثبات ماکرواکونومی- یا همان کلان‌اقتصادی- خود می‌دانند. اولویت آن‌ها در این میان جلوگیری از سرایت افزایش قیمت نفت به «رکود تورمی وارداتی» است؛ و دلیلش هم این که سیستم صنعتی چین اگرچه توان تاب‌آوری در مقابل کاهش واردات نفت خام را دارد، اما مقامات اقتصادی این کشور می‌دانند که اقتصادِ متکی بر تقاضای محدودِشان نوعِ نامطلوبی از تورم وارداتی را تاب نخواهد آورد- که در این نوع تورم قیمت‌ها نه به دلیل افزایش دستمزدها، بلکه به خاطر بالا رفتن هزینه‌های نفت افزایش می‌یابند.
سیستم سیاسی و سیاست‌گذاران چین شاید بتوانند شوک عرضه نفت را با توزیع آن در میان تعداد محدودی از پالایشگاه‌های دولتی و مستقل مدیریت کنند؛ اما برای آن‌ها مدیریتِ افزایشِ گسترده و ملموسِ هزینه‌های زندگی دشوارتر از حد تصور خواهد بود.
[شاید برای همین هم بود که] با وقوع بحران، پکن تلاش کرد اولویت را به تأمین نیاز داخلی داده و هزینه‌های فزاینده را عمدتاً در درون سیستم پالایشگاهی خود مهار کند. به عبارتی بهتر؛ هم‌زمان با آغاز افزایش سریع قیمت نفت خام در اوایل ماه مارس، دولت چین ابتدا صادرات فرآورده‌های پالایش‌شده را محدود کرد- تا مطمئن شود قادر به تأمین نیازهای داخلی خواهد بود.
به کانال تلگرام هم میهن بپیوندید
به کانال بله هم میهن بپیوندید
به کانال روبیکا هم میهن بپیوندید
