نگاه خارجی
آنچه در این ستون میخوانید، دیدگاههای رسانههای خارجی است که صرفا جهت اطلاعرسانی منتشر میشود و این دیدگاهها موضع روزنامه «هممیهن» نیست.
آنچه در این ستون میخوانید، دیدگاههای رسانههای خارجی است که صرفا جهت اطلاعرسانی منتشر میشود و این دیدگاهها موضع روزنامه «هممیهن» نیست.
ریسک درگیری با ایران
تریتا پارسی
معاون اندیشکده کوئینسی
واشنگتنپست گزارش داده که دولت جو بایدن در حال آغاز یک «تشدید تنش قابلتوجه» در خلیجفارس است که میتواند به درگیری احتمالی میان نیروهای نظامی ایالاتمتحده و نیروهای ایران منجر شود. بنا بر گزارشها، کاخ سفید آماده میشود تا به تفنگداران و ملوانان آمریکایی اجازه دهد در کشتیهای تجاری که در خلیجفارس عبور و مرور میکنند، مستقر شوند. او علاقهمند است تا از توقیف نفتکشها توسط ایران در منطقه جلوگیری شود. جو بایدن مسئول اصلی ایجاد این وضعیت و بروز تنشهای احتمالی است. او دو مسیر سیاسی را انتخاب کرده که باعث بروز این وضعیت شده است. نخست، جو بایدن ترجیح داده بهجای ورود مجدد آمریکا به برجام از طریق صدور دستور اجرایی، مذاکره درباره بازگشت آمریکا به برجام را انجام دهد و در عین حال بسیاری از عوامل کلیدی را که باعث موفقیت دیپلماسی اوباما با ایران شده بود، نادیده بگیرد.
ایران نیز بدون شک سهم خودش را در مشکلات ایجادشده در مذاکرات دارد. اما رئیسجمهوری آمریکا با انتخاب مسیر بازگشت به برجام از طریق مذاکره و نه صدور فرمان اجرایی، تحریمهای ترامپ را هم حفظ کرد. این اقدام در حالی انجام شد که حتی مقامات کلیدی دولت بایدن استراتژی فشار حداکثری ترامپ را یک شکست تاسفآور توصیف میکردند.
اما امروز، استراتژی فشار حداکثری ترامپ، به استراتژی بایدن در قبال ایران تبدیل شده است. یکی از عناصر این استراتژی مصادره نفت ایران در دریاهای آزاد - در تضاد با قوانین بینالمللی - بهعنوان راهی برای اعمال تحریمهای حداکثری ایالاتمتحده علیه ایران بوده است. قابل پیشبینی بود که ایران نیز با هدف قرار دادن محمولههای نفتی کشورهایی که در این زمینه با دولت جو بایدن همکاری میکردند، پاسخ ایالات متحده را بدهد. سپس این واکنش ایران، جو بایدن را بر آن داشت تا حضور نظامی ایالاتمتحده در خلیجفارس را برای جلوگیری از اقدامات ایران که تنها در نتیجه سیاستهای دولت جو بایدن آغاز شده بود، تقویت کند. اما اکنون جو بایدن ممکن است این سیاست بینتیجه فشار حداکثری را با وارد کردن مستقیم ارتش ایالات متحده در ترکیب، بهطرز قابلتوجهی تشدید کند. این اقدام دولت جو بایدن تا حدودی به دلیل سیاست دومی انجام میشود که او به اشتباه در اولویت قرار داده و این سیاست چیزی نیست جز توافق آبراهام و عادیسازی روابط عربستان با اسرائیل. عربستانسعودی به منظور موافقت با عادیسازی روابطش با اسرائیل و کنار گذاشتن آرمان فلسطینیان، درخواست امضای یک پیمان
امنیتی با آمریکا کرده است. اقدام بایدن در پیگیری این مسیر ممکن است عاقلانه نباشد اما بهعنوان بخشی استراتژی برای جلبنظر سعودیها، او معتقد است که باید نشان دهد آمریکا از ورود به جنگی در خاورمیانه نمیهراسد. آمریکا به این نتیجه رسیده که کشورهای حاشیه خلیجفارس دیگر در خصوص آمریکا چنین باوری ندارند بنابراین بایدن تصمیم گرفته است که حداقل در ظاهر تمایل آمریکا به ورود به جنگ در خاورمیانه را نشان دهد. استقرار تفنگداران دریایی آمریکا بر روی تانکرهای نفتی، ممکن است به این منظور طراحی شده باشد که آمریکا به محمد بنسلمان نشان دهد در دفاع از عربستان سعودی در برابر ایران جدی است و دوران بسیار کوتاه خروج ایالات متحده از خاورمیانه به پایان رسیده است. جالب اینکه چطور بنسلمان، ولیعهد عربستان، بایدن را بازی داده است. او با موفقیت رئیسجمهور ایالات متحده را تحت فشار قرار میدهد تا روند سیاستهای بسیاری را که عربستان سعودی با آن مخالفت است معکوس کند. پیوستن مجدد به برجام، کاهش تنش بین ایالاتمتحده و ایران و بازگرداندن نیروهای آمریکایی به خانه از خاورمیانه، از جمله روندهایی است که بنسلمان علاقه خاصی به آنها دارد. در
مقابل، روابط عربستان با اسرائیل عادیسازی میشود درحالیکه اسرائیل الحاق سرزمینهای فلسطینی ادامه میدهد. آمریکا بار دیگر در معرض درگیری دیگری با ایران قرار میگیرد.