نگاه خارجی
آنچه در این ستون میخوانید، دیدگاههای رسانههای خارجی است که صرفا جهت اطلاعرسانی منتشر میشود و این دیدگاهها موضع روزنامه «هممیهن» نیست.
آنچه در این ستون میخوانید، دیدگاههای رسانههای خارجی است که صرفا جهت اطلاعرسانی منتشر میشود و این دیدگاهها موضع روزنامه «هممیهن» نیست.
پیگیری توافق
اریک مندل، از چهرههای تندرو و از لابیگران مؤثر حامی اسرائیل در کنگره آمریکاست. این روزها که سخن از تفاهم هستهای میان ایران و آمریکا در میان است، او در نوشتهای در روزنامه جروزالمپست، به چنین تفاهمی تاخته است. او مینویسد:«احتمال حصول توافق هستهای جدیدی درباره برنامه هستهای ایران، آنهم بهگونهای که از نظارت کنگره آمریکا به دور باشد، بیش از هر زمان دیگری مشهود است. در سال 2015، تنشها میان اشخاص و همچنین اختلافات دو حزب اصلی در آمریکا پیرامون برجام را فرا گرفته بود. حالا آن فضا دوباره ایجاد شده است. به وجود آمدن این فضا از این جهت خطرناک است که میتواند به واسطه غرور، کینهورزی یا گرایشهای سیاسی، همه ابعاد یک تصمیم بسیار مهم، ذیل سایه ابهام قرار بگیرند. تأسفآور این است که در نتیجه این اختلافات، برخی به بیان اخبار جعلی نیز میپردازند و این اخبار جعلی، دقیقاً چیزی است که مذاکرهکنندگان ایرانی به آن نیاز دارند. آنها دوست دارند که مشاجره و سردرگمی را بر سر میز مذاکره ببینند. آلن پینکاس، سرکنسول سابق اسرائیل در نیویورک اخیراً در هاآرتص یادداشتی نوشته است. او در این یادداشت تاکید کرده که «مخالفت اسرائیل با هر گونه توافق هستهای با ایران، در 10 سال گذشته، کاملاً واضح است و اسرائیل با هر ساختار و استدلالی درباره چنین توافقی مخالفت ورزیده است.» دوباره این یادداشت را خواندم و با خود فکر کردم که بیان چنین سخنان غیرواقعی تا چه اندازه میتواند برای روابط آمریکا و اسرائیل خطرآفرین باشد. بیان این ادعا که اسرائیل با هر توافقی درباره ایران مخالف است، مضحک است. واقعیت این است که اسرائیل و هر دو حزب دموکرات و جمهوریخواه آمریکا بهدنبال توافقی هستند که برای همیشه به برنامه هستهای ایران پایان دهد. باراک اوباما، رئیسجمهور اسبق آمریکا گفته بود: «ما توافقی را میپذیریم که طبق آن، ایرانیها به برنامه هستهای خود پایان دهند. توافق نکردن بهتر از توافق بد است.» اوباما این سخنان را بر زبان آورد اما به آن عمل نکرد. اوباما و تیمش که بعضیهایشان هنوز هم در دولت آمریکا حضور دارند، برای رسیدن به توافق با ایران، به ایرانیها اجازه دادند هدف آمریکا، یعنی جلوگیری از حرکت ایران به سمت ساخت بمب را از روی میز مذاکره بردارند. در آن زمان همه، از جمله اکثر اسرائیلیها خواهان توافق هستهای بودند. تنها اختلافنظر بر سر نتیجه توافق بود. سوال این است که این توافق تا چه حد بر ضدمنافع بلندمدت اسرائیل و آمریکا در رابطه با امنیت ملی بوده است. من در دو دهه گذشته از نزدیک در جریان مذاکرات کنگره آمریکا درباره برنامه هستهای ایران بودهام؛ از افشای ابعاد مخفی برنامه هستهای ایران تا درخواست برای اعمال تحریمها علیه ایران در زمان دولت اوباما که نخست در خصوص اعمال تحریمها مقاومت میکرد و بعد از توافق با ایران ادعا کرد که تحریمها کارساز بوده و تا زمان خروج دونالد ترامپ از برجام. جای تأسف است که بسیاری از چیزهایی که گفته میشود، ترکیبی از تعصبات سیاسی و بروکراسی مخالفان را در خود دارد. علاوه بر این، در آن سالها با بسیاری از مقامات سیاسی، نظامی، امنیتی و اطلاعاتی اسرائیل گفتوگو داشتم و تلاشم بر این بود که چشمانداز روشنی از نکات پیچیده مباحث هستهای پیش روی خودم ترسیم کنم. کسانی که از برجام حمایت میکردند ادعایشان این بود که این توافق موجب میشود غرب یک رژیم بازرسیای مؤثر در خصوص برنامه هستهای ایجاد کند. در آن سو، مخالفان برجام مدعی بودند که هیچ نوع رژیم بازرسی، نمیتواند از تأسیسات نظامی ایران، یعنی همان مکانهایی که ممکن است برنامه هستهای مخفی در آن انجام شود، بازرسی کند. توافق «توقف در برابر توقف»، براساس آنچه امروز روی میز قرار گرفته، دهها میلیارد دلار پول در اختیار دولتی میگذارد که اسرائیل را با نیروهای نیابتیاش محاصره کرده است. چنین توافقهایی نهتنها برای اسرائیل بلکه برای منافع آمریکا نیز خطرناک است. بنابراین باید خطاب به آقای پینکوس بگویم بهتر است «ادعایتان را مبنی بر مخالفت همیشگی اسرائیل با هرگونه توافق هستهای با ایران» اینگونه بیان کنید: «اسرائیل با هر توافقی که موجب شود ایران اجازه ادامه برنامه هستهای دارای پتانسیل تولید سلاحهای کشتار جمعی را داشته باشد، مخالف است.» آنچه که گفتم ایده همه جریانهای سیاسی در اسرائیل است. البته پینکوس به یک مسئله اشاره نکرد و آن اینکه اگر واقعاً توافقی با ایران به دست آید که به توانایی این کشور برای داشتن سلاح هستهای پایان میدهد، اسرائیل، فارغ از اینکه چه فردی در رأساش باشد، علاقه زیادی به تائید آن دارد؟