اندیشکدهها
باز هم در کوزوو
باز هم در کوزوو
جرج فریدمن
مدیر اندیشکده geopolitical Futures
یک درگیری بین معترضان مسلح صرب قومی و پلیس کوزوو رخ داده است. دلیل آن این است که چندی پیش دولت کوزوو دستور داد رانندگان، پلاکهای صربستان را تحویل داده و پلاکهای کوزوو را جایگزین آن کنند. در 10 دسامبر، صربهای ساکن در شمال کوزوو شروع به بستن خیابانها کردند. ساکنان کوزوو با آنها مقابله کردند و پلیس کوزوو گذرگاههای مرزی را مسدود کرد. راهبندان ایجاد شد و تیراندازی کوچکی نیز رخ داد. تیراندازی پایان یافته، اما تهدیدها افزایش یافته است. تیراندازی بر سر پلاک خودرو ممکن است کماهمیت به نظر برسد، اما ما درباره بالکان صحبت میکنیم. این منطقه نسبتا کوچک، ملیتهای متعدد دارد و مرزهای سیاسیاش با مرزهای قومیتی آن مطابقت ندارد. در دهه 1990، جنگ داخلی وحشیانهای بین این گروههای قومی درگرفت. بهعنوان مثال، صربها مسیحی هستند و بوسنیاییها مسلمان. صربها و بوسنیاییها در مجاورت یکدیگر زندگی میکنند. جنگ داخلی که شروع شد، اردوگاههای کار اجباری ایجاد شد و برخی تخمین میزنند که حدود 100 هزار بوسنیایی در این اردوگاهها کشته شدهاند. این یعنی یک حمام خون به تمام معنا.
نگرانیای وجود دارد که این درگیری تا کوزوو گسترش یابد. اهالی کوزوو آلبانیاییتبار و مسلمانانی هستند که در منطقهای زندگی میکنند که صربستان ادعای مالکیتش را دارد. هنگامی که نیروهای صرب شروع به ورود به کوزوو کردند، دولت ایالاتمتحده و کشورهای اروپایی که از کشتار در بوسنی آگاه بودند، نگران بودند که حمام خون دیگری در کوزوو انجام شود. هواپیماهای ناتو، که عمدتاً بریتانیایی و آمریکایی بودند، حملات هوایی را انجام دادند تا صربها را مجبور به ترک آن منطقه کنند. این بمباران به صربستان نیز کشیده شد و شامل حملاتی علیه پایتخت بلگراد شد. این حملات باعث تلفات قابل توجه شهروندان صرب شد. ایالاتمتحده میخواست با صربها به آتشبس برسد. رئیسجمهور صربستان، تا حدی به دلیل عصبانیت از بمباران بلگراد و تا حدی به دلیل ترس از اینکه در لاهه با اتهاماتی روبهرو شود، در ابتدا امتناع کرد و حملات هوایی که نتوانست تسلیم صربستان را تضمین کند، ادامه یافت.
ایالاتمتحده با روسها که روابط نزدیکی با صربها داشتند، تماس گرفت. روسها آنها را متقاعد کردند که آتشبس را بپذیرند. در مقابل، روسها انتظار داشتند که صربستان و کوزوو هر دو به یک میزان بهعنوان متجاوز شناخته و آتشبس در همه مناطق بهطور مساوی برقرار شود. آمریکاییها انکار میکنند که با روسها در این موضوع موافقت کردهاند. روسها میگویند جز این، دلیلی برای مذاکره با ناتو نداشتهاند. نیروهای روسی برای انجام وظیفه بهعنوان حافظ صلح وارد فرودگاه کوزوو شدند. آنها توسط نیروهای ناتو محاصره شده و مجبور شدند فرودگاه را ترک کنند. این رویداد تأثیر زیادی بر روی کار آمدن ولادیمیر پوتین و بیاعتمادی او به ایالاتمتحده داشت. این امر پوتین را متقاعد کرد که ایالاتمتحده میخواهد روسیه را در هم بکوبد و او با این قول به ریاستجمهوری رسید که اجازه نخواهد داد در آینده کسی روسیه را تحقیر کند.
بنابراین اینکه مردم کوزوو و صربها بر سر پلاک و این قبیل چیزها دعوا میکنند، ممکن است برای برخی پیشپاافتاده باشد، اما این مسئله در بالکان اهمیت زیادی دارد. در بالکان، خاطرات فراموش نمیشوند و بخششی درباره آنها در کار نیست. بالکان بر همه چیز اطراف خود تأثیر میگذارد. جنگ جهانی اول در بوسنی آغاز شد. اما در زمان ما، نتیجه جنگ کوزوو باعث بیاعتمادی عمیق روسیه به ایالاتمتحده شد. اکنون جنگی در جریان است که روسیه و آمریکا درگیر آن هستند. تاکنون این جنگ برای روسیه خوب پیش نمیرود. هنگام جنگ، مجبور کردن دشمن برای منحرف کردن توجه خود بسیار مهم است، بهویژه هنگامی که روسیه در بنبست قرار دارد. آنها بهدنبال راههای دیگری برای پرت کردن حواس اوکراینیها بودهاند، اما این آمریکاییها هستند که باید حواسشان پرت شود. صربستان به روسیه نزدیک است، همیشه اینطور بوده. البته درگیری دیگر بین صربستان و کوزوو به خودی خود مسیر جنگ اوکراین را تغییر نخواهد داد، اما ممکن است با هزینه کم باعث شود که آمریکاییها تمرکز خود را از دست بدهند.