نگاه خارجی
آنچه در این ستون میخوانید، دیدگاههای رسانههای خارجی است که صرفا جهت اطلاعرسانی منتشر میشود و این دیدگاهها موضع روزنامه «هممیهن» نیست.
آنچه در این ستون میخوانید، دیدگاههای رسانههای خارجی است که صرفا جهت اطلاعرسانی منتشر میشود و این دیدگاهها موضع روزنامه «هممیهن» نیست.
اهداف آمریکا و اسرائیل در مورد ایران متفاوت است
پل پیلار
تحلیلگر بازنشسته CIA
هیچ دولتی در جهان به اندازه اسرائیل در خصوص ایران تنشآفرینی و خصومت ایجاد نکردهاست. ترویج نفرت و به ویژه تهدید به اقدام نظامی کاملا در آنچه از اسرائیل میشنویم، واضح است و بسیار بیشتر از چنین صحبتهایی از طرف ایران است. نتانیاهو در زمینه حمله به ایران در جهان نفر اول است، اما این ویژگی منحصر به او نیست. برای مثال سخنرانی رهبران جهان در مجمع عمومی سازمان ملل متحد در سال ۲۰۲۱ را به یاد بیاورید، زمانی که نفتالی بنت، هنوز نخستوزیر اسرائیل بود. بعد از سخنرانی ابراهیم رئیسی، رئیسجمهور ایران که خیلی کم به اسرائیل اشاره کرد و فقط دو جمله در مورد حمایت از فلسطینیهایی که تحت اشغالگری زندگی میکنند، بنت تقریباً یکسوم از کل سخنرانی طولانیتر خود را به حمله به ایران اختصاص داد و تقریباً ایران را برای همه مشکلات منطقه خاورمیانه مقصر قلمداد کرد. هدف اسرائیل در سرزنش ایران ستون سیاست اعلانی اسرائیل است که بسیار فراتر از فعالیتهای هستهای ایران و حتی مواردی که ایران مستقیماً در آن درگیر است، میرود. ترویج انزوا، تنبیه و نفرت برای ایران و مخالفتش با هر توافق دیپلماتیک در هر موضوعی با تهران، در راستای اهداف مختلف اسرائیل است. این رویکرد باعث میشود تا اثرگذاری یک رقیب منطقهای کمتر شود. این رویکرد باعث میشود تا جلوی بهبود روابط ایالات متحده آمریکا و ایران گرفتهشود. ایران را برای هر مشکلی در منطقه سرزنش میکند و باعث میشود تا سرزنشها از نسبت به اسرائیل برای اقداماتش منحرف شوند. این رویکرد همچنین یک رویکرد چندمنظوره است که توجهها را از اسرائیل در هر زمینهای از جمله انقیاد فلسطینیان، که اسرائیلیها نمیخواهند در مورد آن حرف بزنند، منحرف شود. اینها هیچیک منافع مشترک با ایالات متحده آمریکا نیستند. وسواس اسرائیل برای مخالفت با هر توافقی با ایران گاهی حتی علیه منافع امنیتی خود اسرائیل عمل کردهاست. این مسئله در مورد مخالفت اسرائیل با برنامه جامع اقدام مشترک (برجام)، توافق چندجانبهای که تمام راههای ممکن برای دستیابی ایران به سلاح هستهای را میبست، صادق بود. کارشناسان ارشد امنیتی اسرائیلی، بهویژه مقامهای بازنشسته که راحتتر میتوانند آنچه در دلشان میگذرد، بگویند، معتقدند که مخالفت اسرائیل با برجام اشتباه بود. سالهای بعد از برجام، نشان داد که این متخصصان درست میگفتند و بسیاری از آنها بعداً بار دیگر بر صحت پیشبینیهایشان تاکید کردند. برخلاف سالهایی که برجام اجرا میشد و ایران به مفاد آن متعهد بود، بعد از آنکه سال ۲۰۱۸ دونالد ترامپ از برجام خارج شد و این اقدام با استقبال دولت اسرائیل مواجه شد، برنامه اتمی ایران با توسعه شدیدی مواجه شدهاست و سیاستهای منطقهای ایران دستکم به همان اندازه که در دوران برجام در جریان بود، قاطع باقی ماندهاست و سیاستهای ایران تندروانهتر از گذشته شدهاست. امروزه قویترین امید برای بهبود برخی آسیبهایی که به دلیل از بین بردن برجام ایجاد شدهاست، یک تفاهم نانوشته است که دستکم جلوی تشدید تنشها و خطر جنگ بین ایران و آمریکا را بگیرد. چنین تفاهمی در راستای منافع آمریکا و صلح و ثبات منطقهای است. این تفاهم همچنین به نفع امنیت اسرائیل است، اما اجازه نمیدهد که رویکرد سرزنش و انحراف همه توجهها از طریق مخالفت با هر تفاهم با ایران پیش برود. چه اسحاق هرتزوگ در سفر به واشنگتن و چه در آینده بنیامین نتانیاهو با چنین شکلی از تفاهم مخالفت خواهند کرد. منافع ایالات متحده آمریکا در کاهش تنشها در منطقه خاورمیانه است نه افزایش یا حفظ سطح آن. آمریکا هیچ منفعتی در ایجاد یک منازعه و پس از آن ایجاد منازعه دیگر برای انحراف توجه از منازعه اول ندارد. آمریکا هیچ منفعتی در کشیده شدن پایش به رقابتهای منطقهای طرفهای دیگر ندارد. آمریکا انگیزههای خوبی دارد که از اقداماتی مانند احیای روابط عربستان سعودی و ایران استقبال کند، اقدامی که اثراتی به مراتب فراتر از آثار نمادین در پی دارد و به واقع باعث کاهش تنشهای منطقهای میشود.