نگاه خارجی
آنچه در این ستون میخوانید، دیدگاههای رسانههای خارجی است که صرفا جهت اطلاعرسانی منتشر میشود و این دیدگاهها موضع روزنامه «هممیهن» نیست.
آنچه در این ستون میخوانید، دیدگاههای رسانههای خارجی است که صرفا جهت اطلاعرسانی منتشر میشود و این دیدگاهها موضع روزنامه «هممیهن» نیست.
پیروزی روسیه و ایران در سوریه
سوریه پس از 12 سال غیبت، این هفته به اجلاس اتحادیه عرب بازگشت. این هم یک پیروزی سیاسی غیرقابل انکار برای جمهوری اسلامی ایران است - که از طریق نظامی - پس از حمایت از بشار اسد در طول جنگ داخلی سوریه بهدست آمده است، و هم لکهای عظیم بر روح سیاست خارجی ایالات متحده است. زمانی که اتحادیه عرب اسد را بیرون راند، سقوط دولت اسد اما و اگر نداشت و صرفا بر سر زمانش بحث میشد. اتحادیه عرب که هرگز به حکومت علاقه چندانی نداشت، بهطرز خوشایندی خود را برای امر اجتنابناپذیر آماده میکرد. با این حال، اسد به سه دلیل نجات یافت. اولاً، او هیچ ابایی از برخورد با معترضان و گروههای مسلح نداشت. دوم، باراک اوباما، رئیسجمهور وقت آمریکا، حاضر به دخالت در سوریه نشد. و سوم اینکه تهران و بعداً مسکو دوستان خوبی برای اسد بودند. جنگ داخلی سوریه بزرگترین فاجعه اخلاقی و اشتباه استراتژیک این قرن است، حتی بدتر از جنگ عراق. اوباما خط قرمزی را علیه استفاده از سلاحهای شیمیایی ترسیم کرد و سپس از اجرای خط قرمز خود سرباز زد.
نیم میلیون نفر جان خود را از دست دادند، 15 میلیون سوری آواره شدند، ظهور دولت اسلامی صدمات جبرانناپذیری به اعتبار ایالات متحده زد. این جنگ همچنین بحران پناهجویان و گسترش حملات تروریستی در اروپا را تشدید کرد که به نوبه خود به افزایش پوپولیسم جناح راست در این قاره و انتخاب دونالد ترامپ در سال 2016 منجر شد. ایالات متحده به دو دلیل از سوریه خارج شد. از یک سو، محدودیتهای خارجی، هم به عنوان یک ایدئولوژی و هم به عنوان یک انگیزه، از هر دو طرف در حال رشد بود. از سوی دیگر، دولت آمریکا بیم آن داشت که تلاش برای سرنگونی بشار اسد، تلاشهای دیپلماتیک برای دستیابی به توافق هستهای با ایران را تضعیف کند. در نهایت، این رویکرد اتخاذ شد که «راهحل نظامی در سوریه وجود ندارد.» اما ایران و روسیه بودند که راهحل نظامی را در سوریه اتخاذ کردند. در سال 2015، ژنرال قاسم سلیمانی به مسکو سفر کرد و ولادیمیر پوتین را متقاعد کرد که رژیم اسد میتواند زنده بماند. ارتش روسیه متعاقباً وارد سوریه شد. نتیجه، اولین استقرار ایران در خارج از مرزهای ایران در طی قرنها، قرار گرفتن در مرزهای اسرائیل و بازگشت ارتش روسیه به خاورمیانه بود.
استقبال دوباره از اسد در خاورمیانه چطور اتفاق افتاد؟ اول، ایالات متحده - تحت سه دولت متوالی - قول داده است که خاورمیانه را ترک کند و مطابق با این رویکرد عمل کند. کشورهای خاورمیانه بالاخره آمادهاند تا حرف آمریکا را قبول کنند. این در شرایطی است که قدرت نظامی ایران افزایش یافته است. این مسئله رژیمهای عربی را آسیبپذیر و عصبی میکند چراکه فکر میکنند به حال خود رها شدهاند. بنابراین کشورهای عربی سعی میکنند به ایران لبخند بزنند، از جمله با لبخند زدن به شریکش یعنی سوریه. دوم، حکومت اسد به وضعیت موجود بازگشته است و هیچ نشانهای مبنی بر پایان یافتن حکومت اسد در آینده نزدیک وجود ندارد. جنگها همیشه رخ میدهند بنابراین همه به این فکر کردند بیائید به تجارت برگردیم. با این حال، رهبران عرب باور نخواهند کرد که پیشرویهای خوشایند در قبال ایران مشکلات آنها را حل خواهد کرد. بنابراین ما باید انتظار داشته باشیم که آنها - بهویژه عربستان سعودی و امارات متحده عربی - به طور فزایندهای خود را مسلح کنند. جنگ داخلی سوریه برای برخی یک هدیه بود. این امر به پوپولیسم در ایالات متحده و اروپا انرژی داد و قدرت ایالات متحده را در خارج
از کشور کاهش داد. نظم جدید منطقهای، پایگاههای نظامی جمهوری اسلامی در مرز اسرائیل و لبنان تحت نفوذ حزبالله از جمله نتایج این جنگ بوده است.