چند خط مرثیه برای یک دوست
از میان گرانیهای جهان، دغدغه هیچ گرانیای را نداشت، جز قهوه، سیگار و دارو. حالا دغدغه همین سه را هم ندارد
یک روز صبح خبر مرگ همهمان به گوش کسان و آشنایانمان خواهد رسید. امروز نوبت علیرضا سرفرازی بود. خبر را در همان گروهی میبینم که علیرضا از فعالترین اعضایش بود. چند دقیقهای تصویر گروه تلگرامی به تصویر علیرضا تغییر میکند. هر بار تلگرام را باز میکنم، یادم میرود خبر فوتش را شنیدهام و فکر میکنم پیامی داده است و باز باید بنشینم و رمزگشایی کنم که منظورش چیست.
علیرضا تقریباً یک سال و نیم پیش از آنکه روزنامه توقیف شود به تحریریه آمد. آدم خاصی بود. نه مثل همه میخواست خاص باشد و نه برای خاص بودن تلاشی میکرد؛ واقعاً خاص بود. تمام وقت سرش به کار خودش بود. برای کشیدن سیگار فقط از میان تحریریه رد میشد که میزان ترددش هم اصلاً کم نبود. هیچوقت ندیدم جز قهوه و بیسکویت ساقهطلایی، غذا و نوشیدنی دیگری بخورد و بیاشامد و همۀ اینها بیش از هرچیز دیگری در بدو ورودش به چشم من آمد.
چند روز بعد از آمدنش متوجه شدم کانال تلگرامی «انتخابات آمریکا...» را که کانال مورد اعتنایی در حوزه بینالملل بود، او اداره میکند و همین نقطه تلاقی همصحبتی و آغاز دوستیمان شد.
سبک و سیاق کار روزنامه را نه میدانست و نه میخواست تن به اصول و قواعدش بدهد. به سبک خاص خودش کار رسانه میکرد. تمام خبرها و صحبتهایش پر از ارجاع و ابهام بود. هرکدام را باید در نسبت با دیگر صحبتهایش رمزگشایی میکردی. در صحبت شفاهی هم چنین بود. اما چند ویژگی داشت که او را به منبعی معتبر در حوزه اخبار بینالملل بدل کرده بود. زبان انگلیسی را خوب میدانست. این را از تجربه سالهایی که در خارج از کشور میزیست به دست آورده بود. رسانهها و رویکردهایشان را هم بهخوبی میشناخت. علیرضا «ولع ژورنالیستیِ زودتر از دیگران خبر دادن» را نداشت. باید مطمئن میشد تا خبری را منتشر کند. خبر را هم بهدرستی گزارهای مستقل در خلأ نمیدانست. خبر را در نسبت با دیگر خبرها و فضایی که در آن شکل گرفته بود میسنجید. همه اینها باعث میشد کسانی که دغدغه خبر درست را داشتند و او را هم میشناختند، سختی و ابهام نوشتهها و حرفهایش را به جان بخرند، اما برای راستیآزمایی خبرهایشان به علیرضا سرفرازی رجوع کنند.
خاطرم هست اولین بار ماجرای اپستین و اپستینیان را او برایم گفت. هنوز حتی در رسانههای جهان هم خیلی صحبت از آن نبود. با اصرار خواست صفحهای از گروه فرهنگ به او بدهم تا از درگیری بسیاری از هنرمندان شهیر جهان در این رسوایی بنویسد. بعدتر که ماجرای اپستین به موضوع اول خبرهای جهان تبدیل شد، دیگر هر خبری را با او چک میکردم. میان دو جنگ تقریباً هر روز میپرسیدم: «علیرضا، جنگ به نظرت جدی است؟» و او هم به سبک رمزنگاریشده خودش پاسخ میداد.
فارغ از ترندهای جامعه و خوشامد و بدآمد مخاطبانش، همه این مدت جانب حقیقت ایستاد. مشخص بود که به هیچ سمتی جز آنچه حقیقت میپنداشت غش نمیکرد. دائم درگیر اخبار و تحلیل اخبار بود؛ تقریباً تمام اوقاتی که درشب و روز بیدار بود حول همین میگذشت. شاید به همین دلیل، برای همه اعضای آن گروهی که صبح خبر نبودنش در آن منتشر شد، مرگ علیرضا ناباورانه است. آنقدر پرحجم و تأثیرگذار بود که قبای مرگ به تن پرجنبوجوشش نمینشیند.
علیرضا سرفرازی هرچه در خبر و تحلیل، ابعادش به چشم میآمد، در زندگی روزمره جمعوجور و مینیمال بود. از میان گرانیهای جهان، دغدغه هیچ گرانیای را نداشت، جز قهوه، سیگار و دارو. حالا دغدغه همین سه را هم ندارد.او بیدغدغه شد و ما اندوهگین. حیف. یادش گرامی.