کوروش احمدی: در دنیای بیرون، خروج از NPT را مقدمه ساخت بمب می‌دانند
دیپلمات پیشین ایران در سازمان ملل گفت: خروج از انپیتی اگر فکر شده نباشد به همراه ادعاها و اتهامات دیگری که اسرائیل در مورد موجدیتش و غرب متوجه ایران کرده‌اند، ترکیب خطرناکی را ایجاد خواهد کرد. خروج ایران از انپیتی می تواند شرایط را در جهت منافع افراطیون اسرائیل متحول کند.
به گزارش هم‌میهن آنلاین، کوروش احمدی تحلیلگر مسائل بین‌الملل، در گفت‌وگو با آوش در ارزیابی صدور بیانیه جبهه پایداری برای خروج از NPT آن هم در وضعیتی که مسئولان به دنبال تلاش دیپلماتیک برای کاهش تنش و حرکت به سمت توافق هستند، گفت: قابل درک است، باتوجه به دو بار تجاوز غیرقانونی و ظالمانه علیه کشورمان، بسیاری به فکر انجام نوعی پاسخ درخور علاوه بر دفاع قاطعی که انجام شد، باشند اما هر اقدامی باید با هدف پیشبرد منافع ملی و تقویت امنیت ملی بوده و جنبه واکنشی محض نداشته باشد. یکی از پاسخ‌های مورد بحث در این قبیل موارد طی سال‌های گذشته همواره فراخوان برای خروج از معاهده منع گسترش سلاح‌های هسته‌ای (انپیتی) بوده است که به ویژه بعد از تجاوز ۴۰ روزه مطرح شد. عدم محکومیت حملات به تاسیسات هسته‌ای توسط آژانس نیز مزید بر علت بوده است.
او افزود: بنابراین شماری از فعالان سیاسی و رسانه‌ای و از جمله نمایندگان مجلس از دهه اول فروردین امسال تلاش داشته‌اند تا طرحی را در رابطه با خروج از ان پی تی در دستورکار مجلس قرار دهند. بیش از یک ماه پیش هم این فعالیت‌ها در مجلس، وارد مرحله جدیدی شده و طرحی نیز با سه فوریت تقدیم مجلس شد. اقدام به خروج از ان پی تی اگر چه مطابق ماده ۱۰ معاهده حق حاکمیتی اعضا است اما در شرایط بحرانی و توسط کشوری که ادعای عدم پایبندی به موافقتنامه پادمان در موردش مطرح است، می‌تواند عواقبی داشته باشد. در این مورد مقامات ما باید دو بار فکر کنند و کاملاً با آگاهی از عواقب کار دست به اقدام بزنند.
احمدی تصریح کرد: بعد از خروج کره شمالی از ان پی تی در ۲۰۰۳، سلسله‌بحث‌هایی در شورای امنیت و در کنفرانس‌های بازنگری انپیتی انجام شد و طی این بحث‌ها بلوک غرب نشان داد که درصدد ایجاد موانعی در برابر خروج آسان از معاهده است. این ایده که ابتدا در کنفرانس بازنگری ان پی تی در ۱۹۹۵ مطرح شد، نهایتا در کنفرانس بازنگر ۲۰۱۰ در مورد آن اجماع حاصل و در سند نهایی تصریح شد که «یک کشور بعد از خروج از انپیتی باید مطابق حقوق بین‌الملل پاسخگوی تخلفات خود قبل از خروج باشد.» روسیه در موافقت با متن سند ۲۰۱۰، با اصل «تداوم الزامات پادمانی» بعد از خروج، اعلام موافقت کرده و چین نیز تقریباً موضع مشابهی دارد. غربی‌ها مواضع سختگیرانه‌تری دارند و از جمله خواستار سخت کردن خروج از انپیتی، بررسی اتوماتیک خروج هر کشور در شورای امنیت و لزوم محدود کردن حق خروج کشورهای ناقض پادمان هستند.
او تصریح کرد: باتوجه به بحث‌هایی که در این رابطه در جریان است، رویه قانونی خاصی در ارتباط با خروج کشوری از ان پی تی معین نشده است و واکنش‌ها بستگی به شرایط کشوری که خارج می‌شود و منطقه و جوانب امر دارد. نکته مهم دیگر این است که خروج از انپیتی، به همراه خروج از موافقتنامه پادمان و اخراج بازرسان در نظر گرفته شود یا همکاری با آژانس ادامه یابد. به لحاظ حقوقی، خروج تعهد به ماده ۳ انپیتی (نظارت آژانس) را هم منتفی می‌کند و به الزام به همکاری با آژانس خاتمه می‌دهد.
احمدی افزود: به لحاظ سیاسی باید توجه داشت، شرایط ایران و منطقه‌ای که ایران در آن واقع است و سیاست خارجی ایران، ویژگی منحصر به فردی دارد. به دلیل همین تفاوت‌ها در دهه ۲۰۰۰، روسیه و چین دو سیاست کاملاً متفاوت در قبال ایران و کره شمالی داشتند. این دو کشور که تا قبل از آزمایش اتمی کره شمالی در ۲۰۰۶ مانع محکومیت و تحریم آن کشور شده بودند، از ۲۰۰۵ تا ۲۰۱۰ به همه قطعنامه‌های ضدایرانی در شورای حکام آژانس و شورای امنیت رای مثبت دادند. این در حالی بود که کره شمالی از انپیتی خارج شده بود اما ایران همچنان عضو انپیتی و مقید به پادمان بود. طبعا واکنش کشورهای منطقه نیز به خروج احتمالی ایران از ان پی تی بسیار مهم و بسیار متفاوت با خروج کشورهای همجوار کره شمالی به خروج آن کشور از معاهده خواهد بود. برونگرایی ایران و درونگرا بودن کره شمالی نیز تفاوت مهمی است که می تواند به تفاوت در نوع واکنش بیانجامد.
احمدی درباره انگیزه این افراد گفت: این سوال مهمی است. کسانی که خواستار خروج ایران از انپیتی هستند باید روشن کنند که آیا هدف‌شان تنها یک واکنش سیاسی و احساسی است یا چیز دیگر. آنها باید توجه داشته باشند، دنیای بیرون، خروج از ان پی تی را مقدمه ساخت بمب تلقی خواهد کرد. در این صورت باید دید که آیا امکان ساخت بمب در کشور وجود دارد و آیا شرایط برای این منظور فراهم است. طبعاً در این رابطه توان فنی، توان پرتاب سه پایه موشکی، هواپیمایی و زیردریایی و قابل اتکا بودن توان فنی موجود، توانایی زدن ضربه دوم، اشراف اطلاعاتی و حفاظت اطلاعات، اجماع ملی برای تحمل عواقب سخت تر و ... بسیار مهم است.
او تصریح کرد: اگر توصیه تنها به خروج از انپیتی به عنوان یک واکنش سیاسی و نه برای ساخت بمب باشد حاصل کار تنها تشدید مشکلات و فشارها بدون دستاوردی از این رهگذر خواهد بود. مسئله این است که خروج از انپیتی اگر فکر شده نباشد به همراه ادعاها و اتهامات دیگری که اسرائیل در مورد موجودیتش و غرب متوجه ایران کرده‌اند، ترکیب خطرناکی را ایجاد خواهد کرد. خروج ایران از انپیتی می تواند شرایط را در جهت منافع افراطیون اسرائیل متحول کند.
احمدی در پاسخ به این سوال که برای کاهش تاثیرگذاری بیانیه جبهه پایداری در خارج از کشور از جمله آمریکا و اسرائیل که به دنبال تحمیل تهدیدها و افزایش تنش هستند چه رفتاری باید صورت بگیرد گفت: جبهه پایداری یک اقلیت ذی نفوذ در مجلس دارد که بین ۵۰ تا ۷۰ نماینده از ۲۹۰ نماینده تخمین زده می‌شود اما میزان صدا و اثرگذاری آن در سیاست جمهوری اسلامی بیشتر از وزن واقعی آن در مجلس است.
او افزود: تجربه ماه‌های گذشته نشان داده، ایده خروج از ان پی تی چندان در مجلس جدی گرفته نشده و دولت پزشکیان نیز رویکرد مثبتی نسبت به آن ندارد. بعلاوه، می‌دانیم طرح‌هایی که به سیاست خارجی ربط دارند و قرار است در مجلس تصویب شوند یا به تصویب می‌رسند، باید با رضایت شورای امنیت ملی همراه باشند. لذا، بعید می‌دانم در این مقطع زمانی، بیانیه جبهه پایداری در خارج از کشور خیلی موجب نگرانی شود.
او در پایان تصریح کرد: فعلا به نظر نمی‌رسد که خروج از ان پی تی طرفدار چندانی در سیاست ایران داشته باشد البته صدور چنین بیانیه‌هایی به سهم خود می‌تواند موجب حساسیت بیش از پیش کشورهای غربی و کشورهای منطقه شود و کار را برای پیشبرد سیاست درست در جهت خروج ایران از بحران جاری، سخت‌تر کند.
به کانال تلگرام هم میهن بپیوندید
به کانال بله هم میهن بپیوندید
به کانال روبیکا هم میهن بپیوندید
