واکاوی ابعاد و چالش‌های «توافق مکه» میان عربستان، پاکستان و ترکیه

به گزارش هم‌میهن آنلاین و به نقل از تسنیم، مایکل میلشتاین، تحلیلگر اسرائیلی، در مقاله‌ای در روزنامه یدیعوت آحارانوت با بررسی آخرین پیمان منطقه‌ای موسوم به «توافق مکه»، بر نبود همسویی کامل میان اهداف سه کشور عضو این ائتلاف تأکید کرد. نخستین نشست کمیته سیاسی-امنیتی این توافق که در استانبول برگزار شد، به عنوان نخستین گام عملی این پیمان در حوزه «دفاع مشترک» شناخته می‌شود.

تجربیات تاریخی از ائتلاف‌های نظامی منطقه‌ای، از پیمان بغداد در سال ۱۹۵۵ تا فرماندهی مشترک عربی در سال ۲۰۱۵، موجب شده است ناظران نسبت به موفقیت این توافق نیز تردید داشته باشند. یکی از ابهامات اصلی، میزان الزام‌آور بودن این پیمان است؛ به ویژه اینکه مشخص نیست آیا اعضا در صورت بروز تهدید نظامی علیه یکی از طرف‌ها، ملزم به ورود مستقیم به جنگ هستند یا خیر. در حالی که هاکان فیدان، وزیر خارجه ترکیه، این توافق را به ماده پنجم پیمان ناتو تشبیه کرده، کارشناسان سعودی تأکید دارند که این ائتلاف بیش از آنکه نظامی باشد، بر هماهنگی‌های امنیتی، تبادل اطلاعات و توسعه توان بازدارندگی متمرکز است.

برخی تحلیلگران بر این باورند که شکل‌گیری این ائتلاف را باید در چارچوب تردیدهای عربستان نسبت به اتکای کامل به چتر امنیتی آمریکا بررسی کرد. در عین حال، پیچیدگی روابط میان ریاض، آنکارا و اسلام‌آباد و تفاوت در اولویت‌های منطقه‌ای هر یک از اعضا، گسترش و کارآمدی نهایی این توافق را با چالش‌هایی روبرو کرده است. با این وجود، رهبران هر سه کشور تأکید کرده‌اند که این ائتلاف ماهیتی دفاعی دارد و علیه هیچ کشور خاصی جهت‌گیری نشده است.

به کانال تلگرام هم میهن بپیوندید
به کانال بله هم میهن بپیوندید
به کانال روبیکا هم میهن بپیوندید