چرا پرونده هستهای ایران دوباره به شورای امنیت ارجاع شد؟
علت اینکه غربیها دوباره میخواهند موضوع را از شورای حکام به شورای امنیت بفرستند این است که میخواهند یک «پروسه دو مسیری» ایجاد کنند
با توجه به تصویب قطعنامه علیه ایران در شورای حکام آژانس، سوال اصلی این است که وقتی غربیها مدعی هستند با اسنپبک سال گذشته پرونده ایران همچنان در شورای امنیت باز است، چه نیازی به ارجاع مجدد از طریق شورای حکام وجود دارد؟
پاسخ این است که بعد از اسنپبک در سپتامبر ۲۰۲۵، ۱۱ عضو شورای امنیت موافق بازگشت ۶ قطعنامه تعلیق شده بودند و لی چین و روسیه با آن مخالفت کردند. موضع ایران، چین و روسیه این بود و هست که اقدام به اسنپبک غیرقانونی بوده و بر اساس بند 8 قطعنامه ۲۲۳۱، این قطعنامه در ۱۸ اکتبر ۲۰۲۵ مختومه شده و قطعنامههای ششگانه علیه ایران منتفی شدهاند و موضوع هسته ای ایران از دستور کار شورای امنیت خارج شده است. اما غربیها و دبیرخانه سازمان ملل مدعی بودند اسنپبک فعال شده، قطعنامه ها اعاده شده و ۲۲۳۱ همچنان معتبر است.
علت اینکه غربیها دوباره میخواهند موضوع را از شورای حکام به شورای امنیت بفرستند این است که میخواهند یک «پروسه دو مسیری» (Two-Track Process) ایجاد کنند:
مسیر اول (برجام و اسنپبک): این همان مسیر ادعایی قبلی است که بر اساس ادعای تخلف از برجام شکل گرفت اما با مخالفت صریح و حقوقی چین و روسیه در شورای امنیت روبهرو شد و مشروعیت حقوقی کامل نیافت.
مسیر دوم (ارجاع بر مبنای ادعای عدم پایبندی ایران به پادمان توسط شورای حکام): این مسیر جدید بر ادعای «عدم پایبندی ایران به موافقتنامه پادمان» (تعهدات عمومی هستهای) تمرکز دارد.
تفاوت اساسی مسیر دوم در این است که چون در شورای حکام حق وتو وجود ندارد، قطعنامه می تواند صادر و پرونده به شورای امنیت ارجاع شود. وقتی یافتههای رسمی شورای حکام مبنی بر عدم پایبندی پادمانی به شورای امنیت برود، موضوع شکلی سنتی و کلاسیک به خود میگیرد. در این حالت، چین و روسیه دیگر بهراحتی نمیتوانند یافتههای آژانس را نادیده بگیرند و پکن و مسکو در موقعیت دشواری قرار خواهند گرفت. هدف غربیها این است که این دو مسیر یکدیگر را تقویت کنند.
*منبع: کانال تلگرامی نویسنده