گروه خبر

روزنامه هم‌میهن

غلامحسین کرباسچی در مناظره با عبدالله گنجی:

گروه خبر: غلامحسین کرباسچی، مدیرمسئول روزنامه هم‌میهن با عبدالله گنجی، مدیرمسئول روزنامه همشهری حول محور عملکرد گشت ارشاد، فوت غمبار مهسا امینی و پوشش رسانه‌ای موضوع، سه‌شنبه‌ شب مناظره کردند. البته این مناظره یک مهمان تلفنی نیز داشت. محمدصادق کوشکی، عضو هیات علمی دانشگاه امام صادق که هم‌نظر با گنجی اظهاراتی بیان کرد. این درحالی بود که پیش از آغاز مناظره از سوی مسئولان تلویزیون گفته شده بود عباس عبدی نیز مهمان تلفنی این برنامه خواهد بود اما این امر محقق نشد.

کرباسچی درباره این اتفاق‌ها ‌گفت:‌ در ابتدا به خانواده مرحومه مهسا امینی تسلیت می‌گویم و ابراز تاسف می‌کنم از این فاجعه‌ای که، به هر شکل تفسیر شود، یک فاجعه‌ای تکان‌دهنده برای همه بوده و بسیاری شوکه شدند که حق هم دارند. زیرا به هر حال اتفاقی ناگوار بوده است. لذا به خانواده و همشهریان او و تمام خانم‌های هم‌میهن‌مان باید تسلیت بگوییم و امیدواریم خداوند صبر و مقاومت عنایت کند. خون این مرحومه که با مظلومیتی این اتفاق برایش افتاد، شاید این برکت را داشته باشد که در فضای جامعه در اقشار مختلف با عقاید مختلف نسبت به اصلاح این روالی که متاسفانه سال‌ها در کشور اتفاقاتی به جز این مورد را هم به‌وجود آورده است، گفت‌وگو کنیم. می‌شود گفت این دومینویی بوده که مشخص نیست اگر ادامه یابد، بعد از این چه اتفاقاتی بیفتد. بسیاری از دلسوزان درباره این شکل کار تذکراتی داده‌اند، شاید این یادگاری باشد از این مرحومه که این روش و حتی این قانون در کشور تغییر کند.

او گفت:‌ قانونی که در این حوزه [حجاب] مطرح می‌شود، مربوط به تبصره ماده 638 قانون مجازات اسلامی مصوب سال 1375 است. رکن قانونی تشکیل‌دهنده جرم، ‌رعایت نکردن حجاب شرعی است. براساس این تبصره زنانی که بدون حجاب شرعی در معابر و انظار عمومی ظاهر شوند، به حبس از 10روز تا دو ماه یا از 50 هزار تا 500 هزار ریال جزای نقدی محکوم خواهند شد.» این متن قانون است. غیر از این هم قانونی درباره گشت ارشاد یا حجاب اسلامی نداریم. حجاب شرعی به اتفاق همه علما عبارت است از اینکه به جز وجه و کفینی که در نماز است، باید پوشیده باشد. اگر بخواهیم به قانون استناد کنیم، باید تمام خانم‌ها را از اینجا تا خیابان، همه را بگیریم. اگر بخواهیم به قانون استناد کنیم، باید نیمی از خانم‌ها در تهران؛ شهرستان‌ها، حتی در اماکن متبرکه، اماکن مقدس، در تشییع جنازه شهید قاسم سلیمانی یا زمان رای‌گیری را می‌گرفتند. وقتی مشاهده می‌کنیم که قانونی که زمانی تصویب شده، اما الان اکثریت قاطعی از جامعه به آن عمل نمی‌کنند، باید این قانون مورد تجدیدنظر قرار بگیرد. در جامعه ما این جرم‌انگاری را قبول ندارند. طبق این قانون یک‌دسته از موی خانم بیرون باشد، جرم است و باید یا زندان برود یا جریمه بشود. اما من می‌گویم این قابل عمل در جامعه نیست و از آن اعراض شده است.

در ادامه عبدالله گنجی با بیان اینکه اگر سر این موضوع توافق کنیم که حجاب امری اجتماعی است، ‌حتما اجرای امر اجتماعی متولی می‌خواهد که طبیعتا وقتی جامعه‌ای صاحب حکومت است، هیچ گروه و سلیقه‌ای صلاحیت ورود به این مساله را ندارد‌، گفت:‌‌«امر به معروف از شئون حکومت است. ما گشت ارشاد نداریم و این واژه صرفا مصطلح شده است. عده‌ای هستند که در پوشش سیالیت جنسی دارند، یعنی مشخص نیست که آقا یا خانم است، یا مثلا برخی چنان هستند که گویی از رختخواب به خیابان آمده‌اند، دسته دیگر هم از بیرون هدایت و مدیریت می‌شوند که سیاسی است. پلیس با این سه دسته که در اقلیت هستند، مواجه است. پلیس 20 سال است که قانون حجاب را اجرا می‌کند و تا به حال موردی مانند خانم امینی نداشته‌ایم. پلیس در موضوع گشت ارشاد چنین تجربه‌ای نداشته است. ما در حوزه اجتماع، سطح عرفی را پذیرفته‌ایم. پلیس تنها کسانی را وارد ون می‌کند که می‌ایستند و مقاومت می‌کنند وگرنه خیلی‌ها تذکر پلیس را پذیرفته و اصلاح می‌کنند. همراهان خانم امینی همان‌جا به تذکرات عمل کردند و آن‌ها را سوار ون نکردند.»

مدیرمسئول روزنامه هم‌میهن با بیان اینکه بحث قانون بحث امربه معروف نیست، اعلام کرد: «اگر به پلیس بگوییم امربه معروف کند، اول باید معروف و منکر را برای آن مشخص کنیم. پلیس به خانم می‌گوید موهایت را بپوشان، اگر این کار را نکرد، آن وقت آن مرد خانم را بغل می‌کند و در ون می‌گذارد. معروف و منکر این برخورد کجاست؟ برای یک گناه کوچک، خانم را بلند می‌کنند یا لباس او از تنش کنده می‌شود، تا در ون بگذارند. ما نباید نیروی انتظامی را مقصر بدانیم. زیرا این مساله به او ابلاغ می‌شود و او در سلسله مراتب باید انجام بدهد. تعجب می‌کنم آقای گنجی فرمودند تا به حال چنین موردی نداشته‌ایم. ما مواردی بدتر از این داشته‌ایم. خانم‌ها تا چه میزان مورد توهین و تحقیر قرار می‌گیرند.»

مدیرمسئول روزنامه همشهری در واکنش به این اظهارات گفت:«شما قانون و شرع را از یکدیگر جدا می‌کنید. مگر قانونی در جمهوری اسلامی داریم که بر اساس شرع نباشد؟ ما نمی‌توانیم قانون را از شرع جدا کنیم. دلیل تاکید بر شریعت در عرصه حکومت نشان‌دهنده و ناشی از صداقت جمهوری اسلامی است. جمهوری اسلامی نمی‌تواند جمهوری اسلامی باشد اما بگوید فسق و فجور باشد، رفتند پیش علما و گفته شده که اگر مامور خانم نبود، می‌توانید با پتو مساله را حل کنید، این مسائل را حل کرده‌اند.» کرباسچی در پاسخ گفت:‌‌«از نظر شرعی حجاب حتما امری فردی است و افراد از نظر فردی مکلف هستند آنچه در دستورات شرعی به لحاظ حجاب گفته شده را رعایت کنند. اما به لحاظ اجتماعی و از منظر حکومت یک روایت در سیره پیامبر یا حضرت امیر یا امامان پیدا کنید که فردی را که در کوچه حجابش را رعایت نمی‌کرده گرفته و با او برخورد کرده باشند یا به کلاس برده باشند. شرع باید از مجرای قانون در جامعه پیاده شود، نه اینکه هر کسی بگوید وظیفه شرعی من است که با فلان خانم برخورد کنم، ما طالبان نیستیم. قانون ماهواره مگر قانون نیست؟ چند سال است اجرا نمی‌شود. آیا کسی ماهواره را با تیر می‌زند؟»

کرباسچی در واکنش به این اظهارات گفت:‌«از یک طرف رئیس‌جمهور به اجلاس شانگهای رفته‌اند، از طرف دیگر مراسم اربعین با چنین جمعیتی برگزار شده و یک مساله‌ای رخ می‌دهد که تمام این مسائل را تحت‌الشعاع خود قرار می‌دهد. نفوذی که تنها در مسائل هسته‌ای و... نیست. باید بررسی کرد چه کسانی نمی‌گذارند چنین قوانینی اصلاح شود. چگونه می‌گویند یک نفر کشته شده و مهم نیست؟»

او تاکید کرد: «قانون حجاب باید اصلاح شود. قانون فعلی مبهم و کلی است، اگر این قانون درست است پس باید همه خانم‌ها را بگیرند. قانون حجاب مبتنی بر عرف جامعه در اینباره است. باید برای پلیس به صورت عینی مشخص شود که شل‌حجابی دقیقا چیست.»