میانجی‌گری با اهداف متفاوت؟

به نظر می‌رسد با گذر زمان، اوضاع در خاورمیانه از آنچه که طی هفته‌های قبل بوده حساس‌تر شده است، از یک طرف جنگ بین ایران و آمریکا، آتش زیر خاکستری است که هر لحظه این امکان وجود دارد تا شعله‌ور شده و مانند جنگ 39 روزه، دودش به چشم منطقه برود و از سمت دیگر، حوثی‌ها و عربستان هم به درگیری‌ها خود ادامه می‌دهند.

در چنین فضایی، یک خبر قطعی و یک خبر احتمالی منتشر شده است که هر دو می‌تواند در نوع خود مهم باشد. از یکسو امروز سرگئی لاوروف، وزیر خارجه روسیه به تهران سفر خواهد کرد و آنطور که گفته شده، قرار است در این دیدار با مسعود پزشکیان دیدار داشته باشد. از سوی دیگر، روز گذشته هم برخی منابع خبری مدعی شدند که احتمالا در هفته جاری، عاصم منیر هم به تهران خواهد آمد.

روسیه و لابی برای کاهش تنش  

لاوروف در سفر به تهران قرار است با عراقچی و پزشکیان دیدار کند. آنطور که سخنگوی وزارت خارجه روسیه گفته است : «این دیدار با تمرکز ویژه بر وضعیت پیرامون ایران و اقداماتی که طرف روسی برای کاهش تنش‌ها انجام می‌دهد انجام خواهد شد.» جمله‌ای که نشان می‌دهد که روس‌ها خود را در قامت میانجی در جنگ ایران و آمریکا قرار داده و تلاش‌هایی را در این راستا انجام می‌دهند.

نباید فراموش کرد که طی روزهای اخیر بحث تفاهم پوتین و ترامپ در موضوع سوخت مطرح بوده و شاید در این میان، بین رئیس جمهورهای روسیه و آمریکا هم مباحثی درباره ایران مطرح شده است. بنابر آنچه که سخنگوی وزارت خارجه روسیه گفته، در سفر لاوروف به تهران مشخصا درباره موضوع تنش‌ها بحث خواهد شد اما اینکه لاوروف پیام ویژه‌ای را همراه آورده باشد، مشخص نیست.

عاصم منیر؟ همان همیشگی یا دیگری؟

فعلا چیزی به صورت رسمی درباره سفر عاصم منیر به تهران منتشر نشده و این سفر تنها در حد یک گمانه‌زنی است. اما موضوع این است که این سفر احتمالی شاید با سفرهای اخیر عاصم منیر تفاوتی آشکار داشته باشد و دستوری متفاوت با آنچه پیش از این بوده، داشته باشد.

می‌توان اینطور حدس زد که سفر عاصم منیر به تهران اگر انجام شود، با محوریت میانجی‌گری بین ایران و آمریکا نباشد، بلکه شاید موضوع جنگ عربستان و حوثی‌ها منجر به این شده که عاصم منیر به تهران بیاید تا یا پیامی را از سوی پیمان مکه به تهران برساند و یا درخواستی را از ایران پیرامون این موضوع داشته باشد.

به هر صورت درگیری بین حوثی‌ها و عربستان ادامه دارد و هر روز که می‌گذرد، احتمال این موضوع بیشتر می‌شود که پیمان مکه فعال شده و پاکستان و ترکیه به صورت رسمی برای دفاع از عربستان وارد شوند. جدی بودن موضوع را از آنجا می‌توان برداشت کرد که طی 48 ساعت گذشته بحث پیرامون اعزام نیرو از سمت مصر به عربستان هم مطرح بوده و تا حدود زیادی می‌توان این اعزام را قطعی دانست.

پس می‌توان انتظار داشت که سفر احتمالی عاصم منیر به تهران در راستای بحث پیرامون حوثی‌های یمن باشد نه اینکه پیرامون ایران و آمریکا مسائلی مطرح شود.

میانجی کیست؟

همانطور که اشاره شده، روسیه در این مسیر در حال انجام تلاش‌هایی است اما میانجی‌گری اصلی در جنوب خلیج فارس در جریان است. چنانچه یعقوب رضازاده نماینده مجلس هم در روزهای اخیر گفته است که قطر و عمان در بحث مذاکرات بین ایران و آمریکا فعال هستند. جمله‌ای که نامی از پاکستان در آن مطرح نبود.

به نظر می‌رسد در این میان بین قطر و عمان نوعی تقسیم نقش در میانجی‌گری صورت گرفته است، می‌توان اینگونه برداشت کرد که نقش عمان بیش از میانجی، در موضوع یک تفاهم درباره موضوع کلان تنگه هرمز باشد و در همین راستا، رایزنی‌ها با عمان در جریان است ولی در موضوع کلان بین ایران و آمریکا که مهم‌ترین آن بحث هسته‌ای است، بحث میانجی‌گری با محوریت قطر جریان دارد و این کشور را می‌توان ضلع اصلی میانجی‌گری‌ها دانست.

به کانال تلگرام هم میهن بپیوندید
به کانال بله هم میهن بپیوندید
به کانال روبیکا هم میهن بپیوندید