روایت یک واقعه از دو چشمانداز؛
مجموعه داستان «آنها که نمیشناختیم» رونمایی شد
این اثر با بهای ۴۰۰ هزار تومان توسط نشر پلات روانه بازار نشر شده و از طریق سایت ایرانکتاب در دسترس علاقهمندان است.
عصر چهارشنبه هشتم مهرماه ۱۴۰۵، کتابخانه «وزن دنیا» میزبان آیین رونمایی و بررسی مجموعه داستان «آنها که نمیشناختیم»، اثر زهره مسکنی با حضور جمعی از نویسندگان، منتقدان و اهالی فرهنگ و هنر بود. این کتاب در ۱۳۲ صفحه و دربرگیرنده ۱۲ داستان کوتاه است که تمامی داستانهای آن از دو بخش تشکیل شده و در هر داستان، دو راوی با دو زاویه دید متفاوت به روایت یک ماجرای مشترک میپردازند. این اثر با بهای ۴۰۰ هزار تومان توسط نشر پلات روانه بازار نشر شده و از طریق سایت ایرانکتاب در دسترس علاقهمندان است.

در این نشست که مدیریت آن را مصطفی علیزاده (نویسنده، منتقد و مدرس ادبیات داستانی) بر عهده داشت، وی با اشاره به سازوکار شکلگیری داستان از دل رویدادهای پیرامونی گفت: «یک رخداد ساده میتواند از زاویه دید فردی که درون کتابفروشی نشسته یا کسی که در دل ماجراست و فردی که از دور نظارهگر است، کاملاً متفاوت دیده، تفسیر و روایت شود. هر رویداد بهظاهر ساده بسته به زاویه دید و احوالات درونی ناظر، ظرفیت خلق داستانهای متعددی را دارد. اتفاقات پیرامون ما ثابت هستند، اما با تغییر نگاه راوی، داستانی تازه متولد میشود و از این منظر، یک ماجرا میتواند بارها بازنویسی و خلق شود.»

در ادامه نشست، اسدالله امرایی (نویسنده، مترجم و منتقد ادبی) بازبینی، کاستن و افزودن بر متن را سنتی آشنا در ادبیات دانست و با اشاره به نمونههای جهانی افزود: «ما نمونههایی داریم که نویسندگان روایتی همسان را از دو زاویه دید متفاوت نوشتهاند؛ مانند داستان مشهور “کلیسای جامع” اثر ریموند کارور و داستانی که همسرش با همان مضمون اما از زاویه دید زن روایت کرد. در مجموعه داستان “آنها که نمیشناختیم”، در داستانی چون “زنی که ماهی شد” صنعت تشخیص و شخصیتبخشی چنان استادانه پیش میرود که خواننده آغاز ماجرا با ماهی مرده در آکواریوم را به فراموشی میسپارد.»
امرایی با ابراز خرسندی از مطالعه این مجموعه و آرزوی تداوم مسیر نویسنده، با اشاره به امکانات نشستن در کتابفروشیها و کتابخانهها، عموم مردم را حتی در صورت عدم توان خرید به مطالعه دعوت کرد و از کاهش تیراژ کتابها از چند هزار نسخه به ارقام محدود پنجاه یا صد نسخهای بهعنوان یکی از دردهای جامعه فرهنگی و ضرورت توجه به تبلیغات مؤثر کتاب یاد کرد.
سپس میرطاهر مظلومی (بازیگر و صداپیشه) با همراهی نویسنده به خوانش یکی از داستانهای کتاب پرداخت و با اشاره به نمونههای چندروایتی نظیر ساختارهای چندزاویهای در تاریخ سینما بیان داشت: «نگاه تصویری و جاری بودن نوعی سورئال شاعرانه در بستر این اثر برجسته است. تحلیل و گشوده شدن یک پنجره از دو روایت زنانه و مردانه، فضای جذاب و رمانتیکی خلق میکند. در هنر، احساس زمانی درست عمل میکند که تحلیل پشت آن درست باشد و چنین پیوندی میان تحلیل و احساس است که ادبیات و سینما را زنده نگاه میدارد.»

در بخش دیگری از مراسم، فریدون عموزاده خلیلی با اشاره به ایده تکثیر واقعیت گفت: «این شیوه بازنگری به سوژهها یادآور استعاره کلایدسکوسکوپ در اثر کالوینو است؛ منشوری از آینهها که با قرار گرفتن یک شیء کوچک در آن، تصویری متکثر خلق میکند؛ گویی یک برگ به جنگلی بدل میشود. بازتابهای متکثر از یک سوژه، جهانی تازه میآفریند و امیدوارم این بازخوانی تجربهها به خلق جهانی گستردهتر بینجامد.»
همچنین محسن هجری با پیوند زدن نام کتاب به هویت نویسنده اظهار داشت: «تصور میکنم عنوان “آنها که نمیشناختیم” مشمول خود شما نیز میشود. وقتی یک کنشگر فرهنگی دست به قلم میبرد، مجموعه زیست و تجربههای اجتماعی او در اثرش جاری میشود؛ امری که بهروشنی در داستان پایانی این کتاب دیده میشود.»
در پایان، محمدکاظم اخوان با یادآوری اثر پیشین نویسنده (رمان “ماکارونی با سس مشاعره”) و جسارت در پرداختن به موضوعات نو گفت: «جسارت در نگاه نو و طرح حرف تازه، اولویت اصلی در آفرینش ادبی است؛ تجربهای مانند داستان “سامسای عاشق” هاروکی موراکامی که نگاهی واژگونه و نو به مسخ کافکا داشت. اهمیت این مجموعه نیز در رقم زدن یک تجربه موفق ادبی و نوآوری در روایت نهفته است.»