تحلیل فرانسیس فوکویاما از شکست جمهوریخواهان در انتخابات میاندورهای کنگره آمریکا: انتخابات میاندورهای جهان را خطرناکتر کرد
انگیزه ترامپ نزدیکشدن بیشتر به چین، روسیه و کره شمالی است و ممکن است برای ازسرگیری گفتوگو با پیونگیانگ تلاش کند.
به گزارش هممیهن آنلاین، فرانسیس فوکویاما در پرسویشن، مینویسد شکست سنگین جمهوریخواهان در انتخابات میاندورهای، دونالد ترامپ را به رئیسجمهوری «اردک لنگ» با اقتداری بهشدت محدودشده تبدیل کرده است. بااینحال، بعید است ترامپ در دو سال باقیمانده از ریاستجمهوری خود در برابر خواست رأیدهندگان عقبنشینی کند یا سیاستهایی را که برای او هزینه سیاسی داشتهاند تغییر دهد.
بهگفته فوکویاما، نشانههای اولیه حاکی از آن است که ترامپ در حال تشدید همان رویکردهاست. او سوزی وایلز، رئیس دفتر کاخ سفید، را با استفن میلر تندرو جایگزین کرده و ریاست UFC، دانا وایت، را برای سمت سخنگوی کاخ سفید در نظر گرفته است. از سوی دیگر، رؤسایجمهوری که در سالهای پایانی قدرت قرار میگیرند، معمولاً به سیاست خارجی روی میآورند؛ حوزهای که قانون اساسی اختیارات بیشتری نسبت به سیاست داخلی در اختیار آنان قرار میدهد.
ترامپ و رقبای سنتی آمریکا
فوکویاما معتقد است ریاستجمهوری ترامپ برای رقبای سنتی آمریکا—چین، روسیه و کره شمالی—سودمند بوده است. ترامپ بهدنبال روابط نزدیک با رهبران اقتدارگرای این کشورها بوده و با سیاستهای قطبیکننده علیه مخالفان داخلی، آمریکا را تضعیف کرده است.
او همچنین جنگ ایران را اقدامی نسنجیده میداند که ذخایر مهمات آمریکا را کاهش داده است. پاکسازی افسران کارآمد ارتش از سوی پیت هگست، وزیر دفاع، و جنگ تعرفهای ترامپ با متحدان اروپایی و آسیایی نیز از دیگر عواملی هستند که بهگفته فوکویاما توان و جایگاه آمریکا را تضعیف کردهاند.
فرصت دوساله چین برای اقدام علیه تایوان
ترامپ گفته است چین در دوره ریاستجمهوری او جرئت حمله به تایوان را ندارد، اما ممکن است در دوره یک رئیسجمهور دموکرات چنین اقدامی انجام دهد. فوکویاما میگوید این ارزیابی ممکن است درست باشد، اما نه به دلایلی که ترامپ تصور میکند.
از نگاه او، چین تاکنون دلیلی برای پذیرش خطر یک عملیات نظامی نداشته است، زیرا ترامپ با کاهش بودجه پژوهشهای علمی، اختلاف با ژاپن و کره جنوبی و عقبنشینی در مسائل تجاری، عملاً بخشی از کار پکن را انجام داده است.
اما نتیجه انتخابات میاندورهای این محاسبه را تغییر داده است. اکنون احتمال بیشتری وجود دارد که جانشین ترامپ نه یک جمهوریخواه انزواطلب مانند جیدی ونس، بلکه یک دموکرات باشد که سیاست خارجی او را از نخستین روز ریاستجمهوری تغییر دهد. بنابراین، اگر شی جینپینگ قصد حمله به تایوان را داشته باشد، ممکن است دو سال آینده را مناسبترین فرصت بداند. فوکویاما تردید دارد که ترامپِ تضعیفشده در برابر اقدام چین، با قدرت از تایوان دفاع کند.
انگیزه روسیه برای تصرف کامل اوکراین
فوکویاما استدلال مشابهی را درباره روسیه مطرح میکند. بهنوشته او، ترامپ در جنگ اوکراین عملاً جانب روسیه را گرفته، برای کاهش تحریمهای مسکو تلاش کرده و دسترسی کییف به تسلیحات موردنیاز برای دفاع از خود را محدود کرده است.
یک رئیسجمهور دموکرات در سال ۲۰۲۹ میتواند این سیاستها را بهسرعت معکوس کند؛ البته مشروط به اینکه تا آن زمان دیر نشده باشد و اوکراین همچنان مقاومت کند. در نتیجه، ولادیمیر پوتین انگیزه دارد طی دو سال آینده عملیات خود برای تصرف نظامی اوکراین را تکمیل کند.
کره شمالی؛ خطری که کمتر دیده شده است
فوکویاما کره شمالی را تهدیدی میداند که کمتر از حد لازم مورد توجه قرار گرفته است. پیونگیانگ از مشارکت مستقیم نظامی خود در جنگ روسیه و اوکراین تجربیات زیادی کسب کرده و به اهمیت استفاده گسترده از پهپادهای ارزانقیمت FPV پی برده است.
کره شمالی در تلاش است برتری نظامی کره جنوبی در تجهیزات قدیمیتر را کاهش دهد و اکنون زرادخانه هستهای قابلتوجهی دارد که میتواند خاک اصلی آمریکا را هدف قرار دهد. فوکویاما میپرسد آیا ترامپِ تضعیفشده حاضر خواهد بود با قدرت از کره جنوبی دفاع کند و استفاده از سلاح هستهای آمریکا را بهعنوان عامل بازدارنده در برابر کره شمالی تضمین کند؟ از نظر او، فرصت مناسب پیونگیانگ نیز دو سال آینده است.
افزایش خطر اقدام همزمان حکومتهای اقتدارگرا
بهنوشته فوکویاما، سه حکومت قدرتمند اقتدارگرا اکنون دوستی در کاخ سفید دارند که دو سال دیگر قدرت را ترک خواهد کرد و احتمالاً جانشینی خصمانهتر خواهد داشت. همین مسئله انگیزه آنها را برای اقدام در آینده نزدیک افزایش میدهد؛ زمانی که تصور میکنند امکان بیشتری برای اجرای برنامههای خود بدون مواجهه با واکنش قاطع آمریکا دارند.
در مقابل، انگیزه ترامپ نزدیکشدن بیشتر به چین، روسیه و کره شمالی است و ممکن است برای ازسرگیری گفتوگو با پیونگیانگ تلاش کند. اما فوکویاما هشدار میدهد هرچه رفتار ترامپ با این کشورها دوستانهتر باشد، احتمال آنکه از روابط مناسب با واشنگتن برای پیشبرد سریع اهداف خود استفاده کنند بیشتر خواهد شد.
فوکویاما در پایان مینویسد سیاست خارجی غیرقابلپیشبینی ترامپ بخش بزرگی از جهان را بیثبات کرده است. این بیثباتی هماکنون در خاورمیانه و در نبود راهحلی روشن برای خروج از جنگ ایران دیده میشود، اما ممکن است به جبهههای دیگری نیز سرایت کند و پیامدهایی غیرقابلمحاسبه به همراه داشته باشد.
*ترجمه: کانال ایران 2026