موج تهدیدهای بمب‌گذاری در آسمان اروپا؛ از هفت هواپیما و یک کشتی عازم اسرائیل تا اختلال در ده‌ها پرواز
گستردگی جغرافیایی و تکرار هشدارها در فاصله زمانی کوتاه، نگرانی درباره احتمال هماهنگ‌بودن این اقدامات را افزایش داده است. با این حال، مقام‌های امنیتی اروپایی تأکید کرده‌اند که هنوز شواهد کافی برای نسبت‌دادن این تهدیدها به یک گروه مشخص یا دولت خارجی وجود ندارد.
به گزارش هم‌میهن آنلاین و به نقل از امتداد، اروپا در نخستین هفته نوامبر ۲۰۲۶ با سه موج پیاپی از تهدیدهای بمب‌گذاری علیه پروازهای مسافربری مواجه شد؛ هشدارهایی که از بریتانیا و ایرلند تا لهستان، ایتالیا، اسپانیا، بلغارستان، فرانسه، جمهوری چک، اتریش، رومانی و دانمارک گسترش یافت و موجب تغییر مسیر هواپیماها، فرودهای اضطراری، بازرسی‌های امنیتی و اعزام جنگنده‌های نظامی شد.
گستردگی جغرافیایی و تکرار هشدارها در فاصله زمانی کوتاه، نگرانی درباره احتمال هماهنگ‌بودن این اقدامات را افزایش داده است. با این حال، مقام‌های امنیتی اروپایی تأکید کرده‌اند که هنوز شواهد کافی برای نسبت‌دادن این تهدیدها به یک گروه مشخص یا دولت خارجی وجود ندارد.
دوشنبه ۱۱ آبان؛ نخستین هشدار و فرود اضطراری در بوداپست
نخستین حادثه مهم این موج روز دوشنبه دوم نوامبر رخ داد؛ زمانی که یک هواپیمای شرکت ویزایر از فرودگاه لوتون لندن به مقصد صوفیه، پایتخت بلغارستان، در پی دریافت تهدید بمب‌گذاری مسیر خود را تغییر داد و در بوداپست فرود آمد.
نیروی هوایی مجارستان یک جنگنده گریپن را برای همراهی این هواپیما اعزام کرد. هواپیما پس از فرود به محل ویژه بازرسی منتقل شد و نیروهای امنیتی مسافران، بار و بدنه آن را بررسی کردند.
بازرسی‌ها به کشف هیچ ماده منفجره‌ای منجر نشد و هواپیما پس از پایان بررسی‌های امنیتی اجازه ادامه فعالیت یافت.
سه‌شنبه ۱۲ آبان؛ هفت پرواز و یک کشتی در وضعیت هشدار
یک روز بعد، دامنه تهدیدها به‌طور محسوسی افزایش یافت. دست‌کم هفت پرواز در مسیرهای مختلف اروپا هدف هشدارهای بمب‌گذاری قرار گرفتند و هم‌زمان یک کشتی تفریحی عازم اسرائیل نیز در یونان مورد بازرسی قرار گرفت.
در لهستان، هواپیمای شرکت لوت از فرودگاه هیترو لندن به مقصد ورشو، پس از دریافت هشدار به فرودگاه ورشو-مودلین تغییر مسیر داد. این هواپیما با ۱۸۱ سرنشین به سلامت فرود آمد و فعالیت فرودگاه برای مدتی متوقف شد.
پرواز دیگری متعلق به خطوط هوایی اسکاندیناوی از کپنهاگ به ورشو نیز پس از فرود در فرودگاه شوپن مورد بازرسی قرار گرفت. مقام‌های لهستانی اعلام کردند تهدید تأیید نشده است.
در اسپانیا، یک پرواز رایان‌ایر از منچستر به مورسیا با هشدار بمب‌گذاری روبه‌رو شد. هواپیما در مقصد فرود آمد، مسافران پیاده شدند و نیروهای امنیتی با کمک تجهیزات ویژه و سگ‌های مواد منفجره‌یاب به بازرسی پرداختند. هیچ وسیله انفجاری کشف نشد.
در ایتالیا نیز دو پرواز رایان‌ایر از لیسبون و دوبلین به مقصد رم پس از دریافت تهدید تحت بررسی قرار گرفتند. یکی از این هواپیماها با همراهی جنگنده‌های نیروی هوایی ایتالیا به فرودگاه فیومیچینو رسید. بازرسی هواپیماها، مسافران و بار آن‌ها نتیجه‌ای در تأیید وجود بمب نداشت.
دو هشدار دیگر در بلغارستان ثبت شد. یک هواپیمای ویزایر از برگاموی ایتالیا با ۱۷۶ مسافر و یک پرواز رایان‌ایر از دوبلین با ۱۸۵ مسافر، پس از فرود در صوفیه مورد بازرسی قرار گرفتند. مقام‌های بلغارستان اعلام کردند در هیچ‌یک مواد منفجره پیدا نشده است.
تهدید علیه کشتی عازم اسرائیل در یونان
هم‌زمان با این هفت هشدار هوایی، یک تهدید بمب‌گذاری علیه کشتی تفریحی «کراون آیریس» در بندر جزیره سیروس یونان دریافت شد.
این کشتی که تحت پرچم پاناما فعالیت می‌کند و توسط شرکت اسرائیلی «مانو ماریتایم» اداره می‌شود، قرار بود با ۹۴۰ مسافر و ۵۹۷ خدمه به مقصد بندر حیفا حرکت کند.
به گفته مقام‌های یونانی، فردی ناشناس مدعی شده بود وسیله‌ای انفجاری به بدنه کشتی متصل شده است. گارد ساحلی یونان با کمک سگ مواد منفجره‌یاب، غواص و واحد تخصصی عملیات زیرآبی، عملیات جست‌وجو را آغاز کرد.
مسافران و خدمه برای انجام بررسی‌های امنیتی از کشتی خارج شدند. بازرسی‌ها به کشف شیء مشکوک منجر نشد و در ادامه اجازه بازگشت مسافران به کشتی صادر شد.
این حادثه، ارتباط جغرافیایی موج هشدارهای اروپا با اسرائیل را برجسته کرد؛ هرچند مقام‌های مسئول تاکنون ارتباط عملیاتی میان تهدید علیه کشتی و هشدارهای هوایی را تأیید نکرده‌اند.
پنجشنبه ۱۴ آبان؛ گسترش تهدیدها به نزدیک ۳۰ پرواز
پس از وقفه‌ای کوتاه، روز پنجشنبه پنجم نوامبر موج گسترده‌تری از هشدارها آغاز شد. بنا بر گزارش رویترز، مجموع پروازهای تحت تأثیر تهدیدها تا پایان این روز به نزدیک ۳۰ مورد رسید.
یکی از مهم‌ترین حوادث مربوط به یک هواپیمای ایِر لینگوس از دوبلین به رم بود که پس از دریافت هشدار، به پایگاه هوایی اورو در شمال فرانسه تغییر مسیر داد.
این هواپیما با ۱۵۱ مسافر و شش خدمه به سلامت فرود آمد. نیروهای امنیتی فرانسه مسافران را تخلیه کردند و متخصصان خنثی‌سازی بمب بررسی هواپیما را بر عهده گرفتند.
در همان روز، یک پرواز فین‌ایر از هلسینکی به رم با همراهی جنگنده‌های نظامی وارد حریم هوایی ایتالیا شد و در مقصد فرود آمد. پرواز دیگری که از هلسینکی به مقصد وین انجام می‌شد نیز با هشدار مشابه مواجه شد.
در بلغارستان، سه پرواز رایان‌ایر در مسیرهای مادرید، کپنهاگ و لندن به صوفیه با هشدارهای امنیتی روبه‌رو شدند. هواپیمای عازم صوفیه از فرودگاه استنستد لندن به پلوودیو تغییر مسیر داد. مقام‌های بلغارستان اعلام کردند بازرسی‌ها هیچ مورد خطرناکی را نشان نداده است.
در لهستان، یک پرواز شرکت لوت از ورشو به پاریس هنگام حرکت روی باند متوقف شد و مسافران آن به هواپیمای دیگری منتقل شدند. پرواز دیگری از ورشو به بروکسل نیز پس از دریافت هشدار تحت بررسی قرار گرفت.
در اسپانیا، سه پیام تهدیدآمیز ایمیلی در فاصله حدود ۲۰ دقیقه دریافت شد که یک پرواز ایر اروپا از مادرید به پاریس و دو پرواز ایبریا از رم و میلان به مادرید را دربر می‌گرفت. نیروهای امنیتی برای بررسی هواپیماها وارد عمل شدند.
در جمهوری چک، هشدارها چند پرواز ورودی به پراگ، از جمله پروازهای ایزی‌جت از گلاسگو و نیوکاسل، رایان‌ایر از دوبلین و اسکای اکسپرس از آتن را تحت تأثیر قرار داد.
در رومانی، یک پرواز ویزایر از میلان به بخارست و یک پرواز ایر صربیا از بلگراد به بخارست نیز هشدار بمب‌گذاری دریافت کردند، اما هواپیماها به سلامت فرود آمدند.
در ایتالیا، یک پرواز شرکت ایجین از تسالونیکی به میلان و پرواز رایان‌ایر از پورتو به میلان نیز مورد بررسی قرار گرفتند.
همچنین مقام‌های اطلاعاتی رومانی از دریافت هشدار علیه یک پرواز شرکت کی‌ال‌ام مرتبط با مسیر تل‌آویو و بخارست خبر دادند. جزئیات این مورد در گزارش‌های منتشرشده محدود است و ارتباط آن با دیگر هشدارها تأیید نشده است.
جمعه ۱۵ آبان؛ سومین موج در کپنهاگ، پراگ، فرانسه و ایتالیا
روز جمعه ششم نوامبر، برای سومین بار در طول هفته هشدارهای تازه‌ای علیه پروازهای اروپایی ثبت شد.
پلیس دانمارک از بررسی تهدیدهایی علیه تردد هوایی در فرودگاه کپنهاگ خبر داد، اما اعلام کرد برآورد اولیه نشان می‌دهد خطری فوری متوجه مسافران نبوده است. فعالیت فرودگاه نیز به‌صورت عادی ادامه یافت.
در جمهوری چک، پلیس از دریافت تهدید علیه چهار پرواز ورودی و پنج پرواز خروجی فرودگاه پراگ خبر داد. بررسی‌های امنیتی به کشف مواد منفجره منجر نشد و این هشدارها موجب لغو یا تغییر مسیر پروازهای مورد بررسی نشدند.
هم‌زمان، یک هواپیمای ویزایر از پراگ به مقصد رم پس از دریافت هشدار به فرودگاه ونیز تغییر مسیر داد و به سلامت فرود آمد.
دفتر نخست‌وزیر فرانسه نیز اعلام کرد چهار تهدید تازه علیه هواپیماهایی که از حریم هوایی این کشور عبور می‌کردند ثبت شده است. تمام هواپیماهای مربوط به این هشدارها به سلامت فرود آمدند.
در پرتغال نیز یک پرواز رایان‌ایر از رم به لیسبون پس از دریافت هشدار بمب‌گذاری با عملیات امنیتی هنگام فرود مواجه شد.
چه کسی پشت تهدیدها قرار دارد؟
تکرار تهدیدها در چندین کشور، استفاده از پیام‌های ایمیلی و تلفنی و هدف‌گرفتن هم‌زمان مسیرهای مختلف هوایی، احتمال هماهنگ‌بودن بخشی از اقدامات را در کانون بررسی‌های امنیتی قرار داده است.
برخی کارشناسان امنیت هوانوردی گفته‌اند الگوی تهدیدها می‌تواند با اقدامات موسوم به «جنگ ترکیبی» سازگار باشد؛ اقداماتی که هدف آن‌ها ایجاد اختلال، افزایش هزینه‌های امنیتی و گسترش نگرانی عمومی است.
در مقابل، مقام‌های اروپایی هشدار داده‌اند که هنوز برای نتیجه‌گیری درباره ارتباط تمام حوادث یا انتساب آن‌ها به یک عامل واحد زود است. احتمال اقدام افراد مستقل، تهدیدهای تقلیدی و انگیزه‌های شخصی نیز همچنان مطرح است.
برخی پیام‌های تهدیدآمیز حاوی ادعاهایی درباره هویت فرستندگان بوده‌اند، اما هیچ ادعای مسئولیتی به‌طور مستقل تأیید نشده است. همچنین شواهدی که دخالت یک دولت خارجی را در این موج ثابت کند، از سوی مقام‌های مسئول ارائه نشده است.
وزیر خارجه اسپانیا این تحولات را از منظر احتمال اقدامات ترکیبی و جنگ روانی مورد توجه قرار داده است؛ با این حال، این ارزیابی هنوز به معنای اثبات ماهیت سازمان‌یافته تهدیدها نیست.
نهادهای امنیت هوانوردی اروپا در حال تبادل اطلاعات درباره این تهدیدها هستند. بررسی‌ها برای شناسایی عامل یا عوامل ارسال هشدارها و روشن‌شدن ارتباط احتمالی میان حوادث ادامه دارد.
موج تهدیدهای هفته نخست نوامبر نشان داده است که حتی هشدارهای فاقد مواد منفجره نیز می‌توانند شبکه حمل‌ونقل هوایی چندین کشور را به‌طور هم‌زمان درگیر کنند؛ موضوعی که اکنون به یکی از محورهای بررسی امنیتی در اروپا تبدیل شده است.
به کانال تلگرام هم میهن بپیوندید
به کانال بله هم میهن بپیوندید
به کانال روبیکا هم میهن بپیوندید
