بیانیه تند ستاد حقوق بشر درباره حمله آمریکا به شناورهای امدادی ایران
ستاد حقوق بشر جمهوری اسلامی ایران در بیانیهای با محکوم کردن حمله آمریکا به دو شناور جستوجو و نجات دریایی ایران، این اقدام را مصداق نقض فاحش حقوق بینالملل بشردوستانه، مقررات حقوق دریاها و تهدید مستقیم علیه امنیت عملیات امدادی در آبهای منطقه دانست.
به گزارش هم میهن آنلاین و به نقل از ایرنا، ستاد حقوق بشر جمهوری اسلامی ایران در بیانیهای رسمی، حمله ایالات متحده آمریکا به شناورهای جستوجو و نجات دریایی ایران را بهشدت محکوم کرد و آن را اقدامی مغایر با اصول بنیادین حقوق بشر، حقوق بینالملل بشردوستانه و قواعد حاکم بر ایمنی فعالیتهای دریایی دانست.
در این بیانیه آمده است که در نخستین ساعات روز پنجشنبه یکم مرداد ۱۴۰۵ برابر با ۲۳ ژوئیه ۲۰۲۶، دو فروند شناور امدادی ایران با نامهای «ناجی-۱۵» و «ناجی-۱۶» که در آبهای سرزمینی جمهوری اسلامی ایران مشغول انجام مأموریتهای بشردوستانه بودند، هدف حمله نیروهای آمریکایی قرار گرفتند.
ستاد حقوق بشر با تأکید بر ماهیت صرفاً امدادی این شناورها تصریح کرده است که مأموریت این واحدها به جستوجو، امدادرسانی و نجات جان افراد گرفتار در دریا محدود بوده و هیچگونه ارتباطی با عملیات نظامی یا مشارکت مستقیم در مخاصمات نداشتهاند. بر همین اساس، هدف قرار دادن عمدی آنها از منظر این نهاد، نقضی جدی و آشکار در حوزه حقوق بینالملل بشردوستانه به شمار میرود.
در بخش دیگری از این بیانیه، به ماده ۲۷ کنوانسیون دوم ژنو ۱۹۴۹ استناد شده؛ مادهای که بر ضرورت احترام و حمایت از قایقها و شناورهای کوچک مورد استفاده دولتها یا نهادهای رسمی امداد و نجات ساحلی تأکید دارد. ستاد حقوق بشر با استناد به همین مبنا اعلام کرده است که حمله به «ناجی-۱۵» و «ناجی-۱۶» را باید در چارچوب یک تخلف سنگین حقوقی و حتی جنایت جنگی آشکار ارزیابی کرد.
این بیانیه همچنین هشدار میدهد که چنین حملاتی تنها جان نیروهای امدادی را تهدید نمیکند، بلکه امنیت تمامی افرادی را که در دریا نیازمند کمک فوری هستند، فارغ از تابعیت و هویت آنان، با مخاطره روبهرو میسازد. به باور صادرکنندگان بیانیه، تعرض به تجهیزات و زیرساختهای امدادی میتواند اعتماد لازم برای اجرای عملیات جستوجو و نجات را تضعیف کرده و ایمنی دریانوردان و افراد گرفتار در شرایط اضطراری را به شکل مستقیم تحت تأثیر قرار دهد.
ستاد حقوق بشر در ادامه، این حادثه را یک رویداد منفرد ندانسته و مدعی شده است که از زمان آغاز تجاوز نظامی آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه جمهوری اسلامی ایران، موارد دیگری نیز از حمله به شناورهای جستوجو و نجات و آمبولانسهای دریایی ایران ثبت شده است. در این چارچوب، بیانیه از شکلگیری الگویی نگرانکننده سخن میگوید که در آن تجهیزات دارای کارکرد بشردوستانه هدف قرار گرفتهاند.
در این موضعگیری همچنین بر آثار حقوق بشری این اقدام تأکید شده است. ستاد حقوق بشر تصریح میکند که حمله به شناورهایی که مأموریت انحصاری آنها نجات جان انسانهاست، میتواند حق حیات را بهطور مستقیم تحت تأثیر قرار دهد؛ زیرا تضعیف ظرفیتهای امدادی، دسترسی افراد در معرض خطر به کمک فوری و مؤثر را محدود میکند و احتمال افزایش تلفات انسانی را بالا میبرد.
بیانیه یادشده افزوده است که عملیات جستوجو و نجات دریایی، مستقیماً با حفظ جان انسانها در موقعیتهای اضطراری ارتباط دارد و هرگونه اخلال در این چرخه، دامنهای فراتر از کارکنان شناورهای هدفگرفتهشده خواهد داشت. از این منظر، دریانوردان، مسافران، صیادان و همه افرادی که در شرایط بحرانی در دریا گرفتار میشوند، ممکن است از پیامدهای چنین اقداماتی متأثر شوند.
ستاد حقوق بشر جمهوری اسلامی ایران در پایان، ضمن تأکید بر ادامه ارائه خدمات امدادی و نجات دریایی بدون تبعیض، از کمیسر عالی حقوق بشر سازمان ملل متحد و سایر نهادهای ذیربط خواسته است این حملات را با فوریت بررسی کرده، برای پاسخگو کردن عاملان اقدام کنند و مانع از تکرار تعرض به شناورها و تجهیزات بشردوستانه شوند.