طرح عمان برای صندوق داوطلبانه خدمات دریانوردی در تنگه هرمز
نیویورک تایمز به نقل از دبیرکل سازمان بینالمللی دریانوردی اعلام کرد طرح پیشنهادی عمان برای ایجاد صندوقی داوطلبانه جهت تأمین هزینه خدمات دریانوردی در تنگه هرمز قابل اجرا و عملی است؛ طرحی که با هدف تأمین امنیت کشتیرانی در این آبراه مهم ارائه شده است.
به گزارش هممیهن آنلاین به نقل از خبرآنلاین، روزنامه نیویورک تایمز گزارش داد که در پی پایان تجاوز نظامی اخیر آمریکا علیه ایران، عمان طرحی رسمی برای آینده کشتیرانی در تنگه هرمز به ایالات متحده و متحدان غربی آن ارائه کرده است. هدف این پیشنهاد ارائه راهکاری عملی برای مدیریت شرایط و تأمین عبور امن کشتیها در این شاهراه حیاتی اقتصاد جهانی عنوان شده است.
بر اساس این طرح، بهجای بازگشت به روال پیشین عبور کاملاً رایگان کشتیها، سازوکاری برای دریافت هزینه از کشتیهای تجاری عبوری در نظر گرفته میشود. بدر البوسعیدی، وزیر امور خارجه عمان، با تأکید بر اینکه دریافت «عوارض اجباری ترانزیت» در این آبراه غیرقانونی است، میان این موضوع و دریافت «هزینه خدمات» از سوی کشورهای ساحلی تفاوت قائل شد. به گفته او، اقداماتی مانند حفظ ایمنی مسیرهای دریایی، مقابله با آلودگیهای زیستمحیطی و پاسخگویی به وضعیتهای اضطراری در تنگه هرمز هزینهبر است و باید برای آن منابع مالی تأمین شود.
در این پیشنهاد، مشارکت شرکتهای کشتیرانی بهصورت داوطلبانه در نظر گرفته شده و الگوی آن از سازوکارهای موجود در تنگههای مالاکا و سنگاپور الهام گرفته شده است؛ آبراههایی که در آن یک بنیاد خصوصی با جمعآوری کمکهای داوطلبانه دولتها، شرکتها و انجمنهای تجاری، هزینههای مربوط به ایمنی و مدیریت مسیرهای دریایی را تأمین میکند.
در همین حال، سازمان بینالمللی دریانوردی (IMO) نیز نسبت به این طرح واکنشی مشروط نشان داده است. آرسنیو دومینگز، دبیرکل این سازمان، اعلام کرده که وضع هرگونه عوارض اجباری که اصل «آزادی کشتیرانی» در آبراههای بینالمللی را خدشهدار کند، با حقوق بینالملل مغایرت دارد. با این حال، وی تأکید کرده است ایجاد یک صندوق داوطلبانه بر پایه پیشنهاد عمان، از نظر حقوقی و اجرایی امکانپذیر است.
به گفته دبیرکل سازمان بینالمللی دریانوردی، در این زمینه گفتوگوهایی با مقامات عمانی درباره مدیریت تنگه هرمز انجام شده و مدل اجرایی مورد استفاده در تنگههای مالاکا و سنگاپور نیز مورد بررسی قرار گرفته است. هدف از این بررسیها، ارزیابی گزینههای مختلف با مشارکت کشورهای عضو برای یافتن راهکاری عملی در مدیریت شرایط فعلی این آبراه مهم عنوان شده است.