روایت تلگراف از چهار شوک آخرالزمانی؛ از جنگ ایران تا هوش مصنوعی

به گزارش هم‌میهن آنلاین و به نقل از ایرنا از تلگراف، پیامدهای چنین شرایطی به‌سرعت به بازارهای اوراق قرضه در سراسر جهان سرایت کرده و بانک‌های مرکزی را بر سر یک دوراهی گریزناپذیر قرار داده است. بازده اوراق خزانه‌داری ۱۰ساله آمریکا از پنج درصد عبور کرده و خطوط دفاعی اسکات بسنت، وزیر خزانه‌داری آمریکا، را درهم شکسته است.

شاخص کالای بلومبرگ از ابتدای سال تاکنون ۴۸ درصد افزایش یافته و هم سرعت رشد آن بیشتر شده و هم دامنه این جهش از انرژی به فلزات صنعتی و غلات گسترش یافته است. این تب‌ به بخش کشتیرانی و حمل‌ونقل بار نیز سرایت کرده است.

طبق گزارش هفته‌نامه لویدز لیست، هزینه اجاره یک نفتکش غول‌پیکر در بورس بالتیک در لندن به روزانه یک میلیون دلار رسیده که هشت برابر هزینه آن در ماه ژانویه است! به گفته اریک بروئک‌هویزن، رئیس بخش کشتیرانی شرکت Poten & Partners، «آنچه در حال وقوع است، به معنای واقعی بی‌سابقه است.»

بازارهای معاملات آتی دیگر همچون هفته‌های نخست جنگ ایران، چندان آرام نیستند و روی بازگشت سریع شرایط به وضعیت عادی حساب نمی‌کنند؛ برهه‌ای که معامله‌گران هنوز به قدرت شکست‌ناپذیر نیروی دریایی آمریکا باور داشتند. تمام معاملات آتی نفت خام برنت تا بهار ۲۰۲۷، بالای ۹۰ دلار به ازای هر بشکه انجام می‌شود.

بهای قراردادهای آتی گاز اروپا برای زمستان نیز در سطوحی تثبیت شده که سه‌برابر قیمت زمستان پارسال است. گندم، ذرت و سویا همگی در موقعیت «کانتانگو/ contango» قرار دارند؛ یعنی قیمت‌های آتی آنها به‌مراتب بالاتر از قیمت نقدی لحظه‌ای است.

جنگ ایران و جنگ اوکراین

به تعبیر تلگراف، «دو سوار نخست این "آخرالزمان"، جنگ‌های ایران و اوکراین هستند؛ هر دو نیز حاصل اقدامات تهاجمی دو پیرمردی هستند که درباره قدرت خود، دچار اشتباهی مرگبار شده‌اند. این دو درگیری، بازارهای در هم‌تنیده نفت، گاز و غلات جهان را به اشکالی پیچیده دچار آشفتگی کرده‌اند.»

بخش ساده ماجرا این است که جنگ (خودخواسته) دونالد ترامپ، رئیس جمهوری آمریکا علیه ایران، بار دیگر قیمت نفت خام برنت را به ۱۰۸ دلار و قیمت نفت خام موربان برای بازار آسیا را به ۱۲۷ دلار رسانده است. این اتفاق قابل پیش‌بینی بود.

به نوشته تلگراف، همواره محتمل بود که سپاه پاسداران ایران هر مرحله از تشدید تنش از سوی ترامپ را با تشدید متقابل تنش پاسخ دهد؛ تهران با نمایش تاب‌آوری خود نشان داد که می‌تواند فشار و هزینه‌های جنگ را بیش از توان ترامپ برای ادامه یک جنگ نامحبوب تحمل کند؛ جنگی که به سرعت در حال از بین بردن اعتبار جهانی آمریکاست. اگر ایران نتواند نفت صادر کند، هیچکس در منطقه نیز نخواهد توانست نفت صادر کند.

آمریکا از حیث توان نظامی و انسجام سیاستی، ابزار لازم برای جلوگیری از عملی کردن این تهدید از سوی حکومت ایران را ندارد؛ واشنگتن همچنین موشک‌های رهگیر لازم برای ادامه دفاع از پایگاه‌های و دارایی‌های خود در کشورهای حاشیه خلیج فارس را در اختیار ندارد؛ اگر هم چنین ذخایری داشته باشد، قادر نیست بدون مصرف بخش قابل‌توجهی از آنها که در نهایت امنیت آمریکا در اقیانوس آرام را به خطر خواهد انداخت، همچنان به دفاع از دارایی‌های خود در منطقه ادامه دهد.

بوی ضعف به مشام حوثی‌ها(انصارالله) در یمن، رسیده و آنها با تصرف بخش جنوبی خط ساحلی دریای سرخ، محاصره را تنگ‌ و تنگ‌تر، تله را تکمیل و و تنگه باب‌المندب را عملا به روی نفتکش‌های سعودی مسدود کرده‌اند. براساس گزارش‌ها، ترامپ تلاش کرده است تا با گفتن اینکه حوثی‌ها(انصارالله) مشکل او نیستند، از این مسئله طفره برود؛ تا جایی که حتی به نوشته رسانه‌های صهیونیستی، درخواست فوری عربستان برای کمک را رد کرده است. اما تمام این‌ها مشکلات هستند که ترامپ به بار آورده است.

ابعاد شکست راهبردی آمریکا نفس را در سینه حبس می‌کند

خط لوله نفتی شرق به غرب عربستان نیز به‌تازگی هدف حمله قرار گرفته و ضربه نهایی را وارد کرده‌است؛ خط لوله‌ای که تاکنون مسیر انتقال نفت آرامکو برای دور زدن تنگه هرمز بود. هم‌اکنون وارد مرحله دیگری از فشار بر بازار نفت شده‌ایم؛ آن هم در شرایطی که ذخایر نفتی رو به پایان هستند. کفگیر ذخایر تجاری آمریکا در کوشینگ (اکلاهما) به کف خورده و به ۲۲ میلیون بشکه رسیده است. ابعاد این شکست راهبردی حیرت‌انگیز است و نگریستن به آن، نفس را در سینه حبس می‌کند!

به ادعای تلگراف، موضوعی که کمتر به چشم می‌آید، نحوه تشدید شوک خاورمیانه با جنگ ولادیمیر پوتین(رئیس جمهوری روسیه) در اوکراین است. اوکراینی‌ها نحوه حملات پهپادی به برج‌های تقطیر به‌شدت مهندسی‌ساز پالایشگاه‌های روسیه که تعمیر آنها از همه دشوارتر است را آموخته‌اند. یک‌-سوم ظرفیت پالایش نفت روسیه از مدار خارج شده و مسکو را مجبور کرده است تا صادرات فرآورده‌های نفتی را متوقف کند. روسیه اکنون از هند گازوئیل وارد و برای تامین آن، در بازار جهانی با دیگر خریداران رقابت می‌کند.

عمده پالایشگاه‌های کشورهای حاشیه خلیج فارس نیز پشت تنگه هرمز گرفتار شده‌اند و راه دسترسی‌شان به بازارهای خارج از خلیج فارس مختل و در مجموع، حدود هفت درصد ظرفیت پالایش جهان در دو جبهه جنگی از مدار خارج شده است. قیمتی که در تیترها و گزارش‌های رسانه‌های جهان درباره هر بشکه نفت مخابره و اعلام می‌شود، به‌طور چشمگیری وخامت آنچه در حال وقوع است را نادیده می‌گیرد!

در حال حاضر،‌ فشار اصلی به گازوئیل، بنزین و سوخت هواپیما منتقل شده است؛ همان فرآورده‌های مصرفی ما که روی تورم تاثیر می‌گذارند. «کرک اسپرد/ اختلاف قیمت فرآورده‌های نفتی و نفت خام» گازوئیل در نیویورک چهار برابر شده و به سطوحی بی‌سابقه رسیده است؛ سطحی که به تعبیر اقتصادی، معادل نفت ۱۹۰ دلاری است.

قیمت گازوئیل در جایگاه‌های سوخت آمریکا طی یک سال گذشته از ۳.۷۲ به ۶.۲۳ دلار در هر گالن افزایش یافته است. این گازوئیل است که چرخ تراکتورها، کمباین‌ها و اقتصاد کشاورزی جهان را به حرکت درمی‌آورد و در عین حال برای حمل‌ونقل جاده‌ای، ساخت‌وساز و بسیاری از فعالیت‌های دیگر نیز ضروری است.

این ماجرای خوفناک در بازار گازوئیل به‌طور مکانیکی به کاهش کِشت در زمین‌های حاشیه‌ای و زیان‌ده منجر خواهد شد و کمبود مواد غذایی را در سال ۲۰۲۷ تشدید خواهد کرد؛ کمبودی که به دلایل دیگری نیز از همین حالا در حال شکل‌گیری است. حملات پهپادی و موشکی دو-سوم محموله‌های غلات از منطقه دریای سیاه، یعنی یکی از مناطق حاصلخیز جهان، را متوقف کرده است.

طغیان اَبر ال‌نینو در آب‌های اقیانوس آرام

به نوشته تلگراف، «سومین سوار، اَبر ال‌نینو است که در آب‌های گرم اقیانوس آرام در حال شکل‌گیری است. یافته‌های مطالعه‌ای که پژوهشگران کالج دارتموث در مجله "ساینس" منتشر کرده‌اند، حاکی از آن است که ال‌نینوی حد فاصل سال‌های ۱۹۹۷ و ۱۹۹۸ از طریق زنجیره‌ای از پیامدهای پیچیده و دومینویی، ۵.۷ تریلیون دلار از درآمد جهانی را از بین برد.»

به نظر می‌رسد که ال‌نینوی کنونی قدرتمندتر باشد. جهان در حالی وارد این قسمت ماجرا می‌شود که پس از خشکسالی‌های اروپا و آمریکا، ذخایر غذایی کمتری دارد و به‌طور همزمان خود را در پس‌زمینه سیاسی جدیدی می‌بیند که در آن ملی‌گرایی منابع و احتکار مواد غذایی توسط دولت‌ها در حال گسترش است. شرکت بیمه آلیانتس می‌گوید که آنچه بیشترین خسارت را به‌بار می‌آورد، نه خود پدیده ال‌نینو، بلکه واکنش سیاستی دولت‌هاست.

رسیدن سطح آب رود راین در ماه آگوست به پایین‌ترین میزان تاریخ، علت آب‌وهوای شدید و نامساعد است؛ اتفاقی که ۸۰ درصد حمل‌ونقل داخلی آلمان را فلج کرد. همین شرایط باعث شد ۱۹ راکتور هسته‌ای در رودخانه دانوب، واقع در فرانسه و سوئیس، ناچار به توقف فعالیت خود شوند یا تولید برق را به‌شدت کاهش دهند؛ مسئله‌ای که اروپا را مجبور کرد تا در طول تابستان به‌جای جایگزینی ذخایر گاز تخلیه‌شده خود، گاز بیشتری بسوزاند.

هراس هواشناسان این است که اتفاق بعدی، آشفتگی در شبکه‌های برق‌آبی باشد؛ شبکه‌هایی که برای تامین برق چین، هند، جنوب شرق آسیا و آمریکای لاتین اهمیت حیاتی دارند. این اتفاق نیز قیمت زغال‌سنگ و گاز را بالاتر خواهد برد.

حباب هوش مصنوعی

به نوشته تلگراف، «طبعا سوار چهارم، هجوم سرمایه‌گذاری در هوش مصنوعی، تراشه‌های پیشرفته و مراکز داده همراه با زیرساخت‌های برق، ترانسفورماتورها، پست‌های برق و توربین‌های گازی مورد نیاز برای پشتیبانی از این زنجیره ۲۰ تریلیون دلاری است؛ آن هم صرف نظر از این مسئله که آیا این فناوری به‌زودی بشریت را نابود خواهد کرد یا نه.»

هوش مصنوعی در بلندمدت اثر ضدتورمی خواهد داشت؛ اما امروز تورم‌زاست، چرا که انرژی، مس، آب و منابع مختلف را می‌بلعد و بخش بزرگی از سرمایه موجود را که برای تامین کسری بودجه آمریکا، ژاپن و اروپا مورد نیاز است، به سمت خود می‌کشد.

در مقطعی، شاید ظرف چند ماه و شاید هم یک یا دو سال دیگر هم طول بکشد، جنگ‌ها فروکش خواهند کرد و نفت دوباره به بازار سرازیر خواهد شد. ال‌نینو در ماه نوامبر به اوج خود می‌رسد و تا اواسط سال ۲۰۲۷ پایان خواهد یافت.

شهروندان به‌تنگ‌آمده، سیلیکون‌ولی را مهار و مراکز داده را به‌شدت سهمیه‌بندی خواهند کرد. رقابت بی‌رحمانه شرکت‌های نوپا و ارزان‌تر چینی در حوزه هوش مصنوعی مانع از آن خواهد شد که «اوپن‌ای‌آی/ OpenAI» یا «آنتروپیک/ Anthropic» بتوانند به درآمدهایی که بازار امروز برای آنها متصور است، حتی نزدیک شوند. حباب آمریکا خواهد ترکید و رکودی را به همراه می‌آورد که هم بازده اوراق قرضه و هم تقاضای نفت را به‌شدت کاهش خواهد داد.

نگارنده در پایان می‌نویسد: پیش از آنکه غرب مجبور شود با آن افتضاح دست‌وپنجه نرم کند، ابتدا باید با چهار سوار آخرالزمانی که شانه‌به‌شانه در حال تاختن هستند، مواجه شود؛ و به نظر می‌رسد ما به هیچ عنوان آمادگی لازم برای رویارویی با این چالش را نداریم. به‌ندرت پیش آمده است که با چنین احساس شومی که عمیقا آن را حس می‌کنم، به پیشواز زمستان بروم.

به کانال تلگرام هم میهن بپیوندید
به کانال بله هم میهن بپیوندید
به کانال روبیکا هم میهن بپیوندید